نفت شمال
روسها با بىسيم خود انتشار مىدهند كه در امريكا گفتهاند براى دخالت و رضايت روس ما نمىتوانيم امتياز نفط بگيريم ، اين امتياز عملى نخواهد بود . ما نمىتوانيم در جوار قفقاز راضى شويم يك چنين كمپانى ماجراجوئى تشكيل بدهند . كميسيون دولت مواد امتياز را پذيرفت ، اينك به مجلس مىرود . تجار ايران كه سر حلقهء آنها معين بوشهرى است پيشنهادى به دولت دادهاند كه مازندران را اختصاص به ما بدهد .
معين التجار هى امتياز مىگيرد و در صندوق آهنى حبس مىكند .
عثمانى
سهشنبه غرّهء ربيع الثانى ، 29 عقرب - سلطان محمد ششم و خليفه در كشتى مالايا انگليسى پناه برد . با يك پسر و شش زن به جزيره مالتا رفت . عبد المجيد پسر سلطان عبد العزيز را بهجاى وى خليفه نمودند ( باطنا سلطنت را ملغى نمودهاند ) . تولدش 1868 ميلادى در قصر بشكداش واقع شده . پنجاه و چهارسال دارد . پسر عم سلطان محمد ششم است . آرتيست خوبى است . از موزيك و نقاشى اطلاع كامل دارد . يكى از نقاشيهاى خوب او تصوير حضرت ختمىمرتبت است . كنفرانس لوزان منعقد شد . كرزن رقعه به عصمت پاشا نوشته از انقوره احضار كرده است . روسها هم نماينده روانه مىكنند مشروط براينكه به غير مسئله بغازها دخالت به امر ديگرى ننمايد .
تجارت روس و ايران
روسها تجارت ايران را منحصر به دو تجارتخانه نمودهاند و نشتوك ، سنطار سابور .
به هرقيمت مايلند مىخرند به هرقيمت بخواهند عوض مال مىدهند . اجازهء ترانزيت هم نمىدهند . درحالىكه جزو عهدنامه مصرح است . بسيار به تجار ما سخت مىگذرد و سختى مىكنند ، فريب مىدهند ، گول مىزنند ، زورگوئى مىكنند . هرقدر هم فرياد مىكنند ، به دولت شكايت مىكنند فايده ندارد .
روسها و قرارداد تجارى ايران
چهارشنبه نهم ماه ، نهم قوس - مقارن ظهر امروز شاه به سلامتى وارد بندر بوشهر شد .
در طهران سه تير شليك توپ نمودند . مستشارهاى امريكائى وارد مشغول مطالعه شدند . روسها قطع مذاكرهء تجارتى را با تقىزاده نمودند . تجار ما را فريب دادند . مال