تخطي إلى المحتوى الرئيسي

رجال عصر مشروطيت ( فارسى ) — صفحة 99

مساهمون:

ص٩٩
برادرهاى مخبر الدوله مخصوصا مرحوم مرتضى قلى خان صنيع الدوله كه اول‌شخص عالم و متجدد ايران و از جهتى نيز مىشود گفت مؤسس آزادى ايران بود و نيز مهديقلى خان مخبر - السلطنه و حتى پسرهاى خود مخبر الدوله به كلى بر خلاف مسلك پدر آزاديخواه و طرفدار وضع جديد بودند و ليكن مخبر الدوله طرفدار سلطنت مستبده و اوضاع دربارى قديم و به همين جهت بود كه در سال 1326 كه محمد على ميرزا مجلس را منفصل كرد مخبر الدوله را وزير پست و تلگراف كرد . بالاخره مخبر الدوله با اينكه بزرگترين شخص در فاميل خود بود ولى به علت اخلاق فوق الذكر در فاميل خود و در نزد ساير احرار درجهء عالى را حائز نبود .

مخبر السلطنه ( مهديقلى خان )

حاجى مهديقلى خان مخبر السلطنه پسر عليقلى خان مخبر الدوله پسر رضا قلى خان هدايت . سن ايشان تقريبا پنجاه و پنج سال است . در حدود چهارده سالگى براى تحصيل به برلين مسافرت كرده در خانوادهء يكى از پروفسورهاى مستشرق مسمى به ديتريثى كه عربىدان بوده است توقف [ كرد ] و مدت نه سال در برلين مشغول تحصيل بود و پس از آن به ايران مراجعت كرد . اولا در تلگرافخانه مستخدم و بعد در حدود 1315 رئيس گمركات آذربايجان گرديد . در حدود 1319 با آقا ميرزا على اصغر خان اتابك اعظم سفر مفصلى به اروپا و آمريكا و چين و ژاپون و هند نمود . بعد از مراجعت از اين سفر مدتى بىشغل و مشغول تأليف كتاب فوائد - الترجمان كه مكالمه و لغت زبان فرانسوى است و كتاب ديگر كه راجع به جغرافى است بود . زبان آلمانى را خواب مىداند و به انگليسى هم مطلع است . در اواخر سلطنت مظفر الدين شاه يعنى 1322 رئيس مدرسهء