تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دفتر تاريخ ( مجموعه اسناد و منابع تاريخى ) ( فارسى ) — صفحة 67

مساهمون:

ص٦٧
حسن بيك قورچى تيروكمان را نويد ايالت و مژدهء مصاهرت ارزانى داشتند و عليقلى بيك را به حكومت دار العبادهء يزد با خطاب سلطانى مرحمت فرمودند و داروغگى بلدهء طيّبهء اصفهان را سه ساله به محمد بيك ساروقچى انعام فرمودند . و در عزل و نصب ساير منصب‌داران درگاه نيز در آن ولا كوشيدند . چنانچه ميرزا شاه ولى را از منصب وزارت ديوان اعلى عزل و ميرزا محمد تبريزى را كه در آن اوان وزير اعظم سلطان دار الملك امن‌وامان بود نصب فرمودند و زمام نظارت [ 35 ب ] بيوتات و خانات به كفّ كفايت مقصود بيك قره‌اغلو سپرده شد و الله قلى بيك قاجار كه در سلك قورچيان انتظام و پنج تومان مواجب داشت به اعتبار آن‌كه اكثر اوقات در كشيك ثابت‌قدم و آثار رشادت از چهرهء اعمالش ظاهر و هويدا مىنمود به رتبهء منصب قورچىباشىگرى سرافرازى يافت . و هم درين وقت فرهاد بيك ولد حسام سلطان قرامانلو به امارت اردبيل و قزل آقاج و توابع و ملحقات از ساير اقران و امثال ممتاز گشت و از راه نيكوروشى و اخلاص‌منشى قرب او در حضرت پادشاهى به جائى رسيد كه در مدت هشت سال به مصاحبت و مجالست شبانروزى پادشاه اختصاص يافته محسود اقران شد . و هم درين ايام يعقوب خان بيگلربيكى فارس به سعادت پاىبوس همايون فايز گرديده منظور نظر فرخنده‌فر گشت . درين ولا جمعى از ناقص عياران كوتاه‌انديشهء قزلباش كه مريد اطوار مرشد قلى خان بودند افناء آن خان غيورپيشه را از غلطهاى بزرگ شهريار كامكار مىشمردند . بىخردان كارمدان غافل از آن‌كه افلاطون را هرچند كه در مبادى حال سروكار به مباحثهء شاگردان حكماء روزگار بود در عرض اندك وقتى به همت فكر دقيق و به همدستى چوگان خردگوى سبقت را از علماء زمان در عرصهء جهان ربود . شاهد اين ادعا آن‌كه تمامى ولايات گيلان و مازندران و خراسان و آذربايجان و شيروان و لرستان و كردستان و عربستان و گرجستان را كه هريك در نظر انصاف بىخلاف جهانى است قاف تا قاف كشيده در عرض كمتر وقتى به ضرب شمشير تدبير مفتوح نمود . چنانچه بعد از اين خامهء صداقت شمامه به اظهار شمه‌اى از آن فتوحات مبادرت خواهد جست و پيش از آن‌كه به نيروى اقبال بىزوال اين بلاد به تصرف اولياى دولت روزافزون درآيد يكى از شعراء زمان در باب قلت مملكت اين بيت را گفته بود :