نخوت آيين هرگاه به مجلس شريفش بار مىيافتند تواضع و فروتنى در مزرعهء ضمير مىكاشتند .
انوار معارف آلهى و لمعات اسرار حقايق نامتناهى از وجنات ميامن سيمايش به حيثيتى صفت ظهور داشت ، كه هر منكر ناظر نظر بر روى مباركش مىافكند ، به طرفة العينى ظلام انكار از ضمير ظلمت پذيرش انعدام يافته چراغ معرفت در زاويهء دلش افروخته ميگرديد . و هر سالك مبصر كه چشم بر چهرهء وى مىگشاد هادى توفيق ، مشاعل كواكب مماثل در راه مقصدش نهاده طريق موصل به ديدهء دل مىديد .
جون زياده « 1 » بر سى سال بر اين منوال احوال خجسته مآلش گذشته بسيارى از سلاك طريق هدى و راهروان راه رضاى حق عز و علا ، [ 13 ] به وسيله متابعتش به مطالب و مقاصد رسيدند و كوكب زندگانيش از اوج كمال به حضيض زوال توجه نموده آفتاب حياتش به سوى مغرب ممات « 2 » ميل فرمود .
تفصيل اين اجمال آنكه چون مشيت خالق امراض و ارادهء حكيم فياض به رحلت آن مقوى ملت تعلق گرفت ، امراض متضاده كه « 3 » علاج هر يك از آنها ديگرى صعوبت پيدا نمودى عارض ذات با بركاتش گرديده آن حضرت در اثناى مرض و ناتوانى روزى بر زبان « 4 » الهام بيان گذرانيد كه يكى از رجال الغيب در گوش هوش من گفت كه بارى تعالى تمامى امراضى كه در كتب اطبا مذكورست بر تو گماشت و هر ثوابى كه از براى مريضان تعيين يافته همه را به تو ارزانى داشت و در اوقات ضعف و بيمارى و شدت اندوه و بىقرارى از براى هر نمازى عليحده وضو ميساخت . و هرگاه قوت مرض ضعفش « 5 » به مرتبهاى رسانيدى كه از اداى قيام و قعود عاجز گرديدى ، به امداد بعضى از نزديكان به اقامت آن اركان قيام مىنمود . چون دانست كه هنگام ارتحال « 6 » نزديكست ، منصب ولايت عهد و ارشاد طرق « 7 » عباد به ولدار شد شيخ صدر الملة والدين موسى نبيرهء دخترى « 8 » شيخ زاهد گيلانى « 9 » تفويض فرمود و وصيت نمود كه سيد كمال الدين اصفهانى بسنن و واجبات مشغولى « 10 » نمايد و بعد ازين وصايا « 11 » به تلاوت كلام خالق البرايا قيام نموده مدت دو روز همگى اوقات خجسته را بمواظبت آن امر مصروف داشت . آنگاه روز دوشنبه دوازدهم محرم سنه خمس و ثلثين و سبعمائه قريب به نصف النهار ، نداى جهت نماى
« يا أَيَّتُهَا النَّفْسُ الْمُطْمَئِنَّةُ
« 12 »
»
و خطاب مقرون برضاى
« ارْجِعِي إِلى رَبِّكِ راضِيَةً مَرْضِيَّةً
« 13 »
»
را استماع كرده در عقب لبيك اجابت كلمة اللّه در غايت هيبت ادا نمود و مرغ روح
هامش
( 1 ) - ب : زسى
( 2 ) - م : ممات فرموده
( 3 ) - م : كه از علاج
( 4 ) - ب : به زبان
( 5 ) - م : ضعفش را
( 6 ) - ب : اتحاد
( 7 ) - م : طرق و عباد
( 8 ) - م . ب ، ن : دختر
( 9 ) - گيلانى بود
( 10 ) - ب . ن : مشغول
( 11 ) - ن : قضايا در عقب لبيك اجابت
( 12 ) - سوره 89 آيه 27
( 13 ) - سوره 89 آيه 28