كفر بورزند .
آنگاه به شرح آن بيّنه مىپردازد و مىفرمايد : آن حجّت و بيّنه روشنى كه از ناحيهء خدا براى آنان آمده ، رسولى از جانب خداست كه براى مردم صحف آسمانى پاك و منزّه از باطل و دسترسى شياطين را مىخواند و آن صحف حاوى احكام و عقايدى ارزشمند هستند كه قائم به امر مجتمع انسانى و اداره كنندهء آن و حافظ مصالح جامعه مىباشند .
( 4 )
( وَ ما تَفَرَّقَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ إِلَّا مِنْ بَعْدِ ما جاءَتْهُمُ الْبَيِّنَةُ )
: ( و اهل كتاب از مسلمين جدا و متفرق نگشتند ، مگر بعد از اينكه حجّت و بيّنه برايشان بيامد )
منظور از آمدن بيّنه براى كفّار ، همان بيانات كتب انبياء گذشته و يا سخنان خود انبياء در توضيح و تفسير بيان الهى ، است .
و
( الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ )
شامل همهء ابناء بشر مىگردد ، اعم از اهل كتاب و يا مشركين ، چون كتب آسمانى براى هدايت عموم مردم نازل شدهاند ، در واقع اين آيه شريفه مىخواهد بفرمايد اختلاف و تفرقهاى كه مردم در امر دين به راه انداختند ، بعد از ارسال پيامبر و كتاب آسمانى و پس از اتمام حجّت برايشان بوده است ، همچنانكه در جاى ديگر مىفرمايد :
( وَ مَا اخْتَلَفَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ إِلَّا مِنْ بَعْدِ ما جاءَهُمُ الْعِلْمُ بَغْياً بَيْنَهُمْ
« 1 » اهل كتاب اختلاف نكردند ، مگر بعد از آنكه علم و حجّت قطعى برايشان بيامد ، ولى به جهت دشمنى بين خودشان آن را نپذيرفتند )
( 5 )
( وَ ما أُمِرُوا إِلَّا لِيَعْبُدُوا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ حُنَفاءَ وَ يُقِيمُوا الصَّلاةَ وَ يُؤْتُوا الزَّكاةَ وَ ذلِكَ دِينُ الْقَيِّمَةِ )
: ( با اينكه رسالت اين رسول جز اين نبود كه به مشركين و اهل كتاب بفهماند از طرف خدا مأمورند اللّه را به عنوان يگانه معبود بپرستند و چيزى را شريك او نسازند و نماز را به پا داشته ، زكات را بدهند و دين قيّم هم همين است )
يعنى رسالت رسول اسلام صلّى اللّه عليه و إله و سلم و كتابهاى آسمانى ، اين كفّار اهل كتاب و مشركين را امر نمىكند ، مگر به عبادت خداى تعالى ، آن هم به نحو خالصانه ، كه به هيچ وجه چيزى
هامش
( 1 ) . سورهء آل عمران ، آيه 19 .