( 6 )
( إِذْ هُمْ عَلَيْها قُعُودٌ )
: ( در حالى كه خودشان بر لبهء آتش مىنشستند )
( 7 )
( وَ هُمْ عَلى ما يَفْعَلُونَ بِالْمُؤْمِنِينَ شُهُودٌ )
: ( و خود نظارهگر جنايتى بودند كه بر مؤمنين روا مىداشتند )
( 8 )
( وَ ما نَقَمُوا مِنْهُمْ إِلَّا أَنْ يُؤْمِنُوا بِاللَّهِ الْعَزِيزِ الْحَمِيدِ )
: ( در حالى كه هيچ تقصيرى از ايشان سراغ نداشتند ، بجز اينكه آنها به خداى مقتدر و ستوده ايمان آورده بودند )
( 9 )
( الَّذِي لَهُ مُلْكُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ اللَّهُ عَلى كُلِّ شَيْءٍ شَهِيدٌ )
: ( خدايى كه ملك آسمانها و زمين از آن اوست و او بر هر چيز گواه است )
( اخدود ) يعنى شكاف بزرگ در زمين ، و اصحاب اخدود جبّاران و ستمكارانى بودند كه مؤمنان را در چالههايى پر از آتش مىانداختند ، آتشى كه داراى آتش زنه و سوختى بود كه در نهايت افروختگى و اشتعال زبانه مىكشيد ، مىفرمايد : نفرين و لعنت از درگاه الهى و رحمت حقّ بر اصحاب اخدود باد ، چون آنها پيرامون آتش برافروخته مىنشستند و شكنجه و سوزاندن مؤمنين را مشاهده مىكردند و نفرتشان از مؤمنين فقط بدليل ايمان آنها بود ، ايمان به خداى عزيز و حميد ، يعنى خداى شكستناپذير و ستوده كه به تنهائى صاحب همه جلال و جمال است و همه افعالش جميل و پسنديده مىباشد و ملك و سلطنت آسمانها و زمين از آن اوست ، بنابراين او ربّ العالمين است و عبادت او واجب ، لذا مؤمنين بر حقّ ، و كفّار در ضلالت هستند ، از سوى ديگر ( اللّه ) يا معبود مؤمنان پديد آورندهء هر چيز است و بر هر چيزى شاهد و حاضر است و به آن احاطه دارد ، لذا از همه خلق خود و اعمالشان آگاه است و به زودى هر كسى را مطابق عملش جزا مىدهد .
از على عليه السّلام روايت شده كه خداوند مردى از اهل حبشه را به نبوّت برگزيد و مردم حبشه او را تكذيب كردند ، آن پيامبر با كفّار نبردى را آغاز كرد ، ولى يارانش كشته شدند و خود او همراه جمعى از اصحابش اسير گشتند ، آنگاه كافران براى كشتن آنها گودالى درست كرده و آن را از آتش پر كردند و سپس مردم را جمع آورده و گفتند : هر كس از دين ماست كنار برود و هر كس پيرو اين پيامبر است ، با پاى خود داخل آتش شود ، اصحاب آن پيامبر براى رفتن در آتش بر يكديگر سبقت مىگرفتند ، تا اينكه نوبت