( 17 )
( أَمْ أَمِنْتُمْ مَنْ فِي السَّماءِ أَنْ يُرْسِلَ عَلَيْكُمْ حاصِباً فَسَتَعْلَمُونَ كَيْفَ نَذِيرِ )
: ( آيا ايمن هستيد از اينكه آنها كه در آسمانند سنگ پارهها را بر سرتان ببارند ، و به زودى خواهيد فهميد كه تهديد چگونه است )
مىخواهد بفرمايد چگونه با خاطر جمع و خيال آسوده به ربوبيّت خداى متعال كفر ورزيدهايد و چه ايمنى از ملائكه ساكن آسمان و موكّل بر امور عالم داريد ، از اينكه زمين را زير پايتان بشكافند و شما را به امر خدا در زمين پنهان سازند ، در حالى كه زمين همچنان متزلزل و مضطرب بوده و چون گهواره در حركت باشد ؟
البته بعضى مفسران « 1 » ،
( مَنْ فِي السَّماءِ )
را به خداى سبحان تفسير كردهاند و گفتهاند هر چند خدا در مكان نمىگنجد ، امّا سلطنت و تدبير امور الهى در آسمان است .
در ادامه مىفرمايد : و يا ايمن هستيد از اينكه ملائكه آسمان باد سنگآور و باران ريگدار بر شما بفرستند ( همانطور كه بر قوم لوط فرستادند ) ؟
پس به زودى خواهيد فهميد كه معناى انذار چيست ، امنيّت از عذاب يعنى چه ؟
( و هميشه از گذشتههاى دور شنيده شده كه هنگام نزول بلا غنى و فقير ، يا قوى و ضعيف با هم گرفتار مىشوند و همانطور كه در فارسى گفته شده خشك و تر با هم مىسوزند ) « 2 » .
( 18 )
( وَ لَقَدْ كَذَّبَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَكَيْفَ كانَ نَكِيرِ )
: ( و به تحقيق افراد قبل از اينها نيز تكذيب كردند ، پس عقوبت و انكار من نسبت به آنها چگونه بود ؟ )
( نكير ) يعنى عقوبت و دگرگون شدن نعمت و يا انكار .
مىفرمايد : امّتهاى منقرض گذشته ، آيات را تكذيب كردند ، پس عقوبت من و تغيير نعمت من نسبت به آنها چگونه بود و يا انكار من نسبت به آنها چگونه بود ؟ و البته در زلزلهها و ساير بلاياى عمومى نشانههايى براى گروهى كه تفكّر نمايند وجود دارد .
( 19 )
( أَ وَ لَمْ يَرَوْا إِلَى الطَّيْرِ فَوْقَهُمْ صافَّاتٍ وَ يَقْبِضْنَ ما يُمْسِكُهُنَّ إِلَّا الرَّحْمنُ إِنَّهُ
هامش
( 1 ) . تفسير مجمع البيان جلد 10 .
( 2 ) . اين قسمت از كمال مصطفى شاكر است .