منزّهى تو اى خدا ، پس ما را از عذاب آتش حفظ نما « 1 » ) لذا تفّكر ، آنها را در مقام خوف از مقام پروردگارشان قرار مىدهد ، و هر جا كه از ناحيه خدا مأمور شوند ، يافت مىشوند و هر جا كه از آن منع شوند ، آنها را نمىيابيد و با زبان حال و قال مىگويند :
خدايا تو منزّهى كه اين مخلوقات را مسخّر و خادم ما نمودهاى ، و اينها به خودى خود تحت تسلّط ما در نمىآمدند .
[ آيهء ( 19 - 14 ) دستور اغماض از رفتار مشركين ]
( 14 )
( قُلْ لِلَّذِينَ آمَنُوا يَغْفِرُوا لِلَّذِينَ لا يَرْجُونَ أَيَّامَ اللَّهِ لِيَجْزِيَ قَوْماً بِما كانُوا يَكْسِبُونَ )
: ( به كسانى كه ايمان آوردهاند بگو ، بر كفّارى كه اميدى به ايام اللّه ندارند ببخشايند ، تا خدا هر گروه را به آنچه عمل كردهاند جزا دهد )
( 15 )
( مَنْ عَمِلَ صالِحاً فَلِنَفْسِهِ وَ مَنْ أَساءَ فَعَلَيْها ثُمَّ إِلى رَبِّكُمْ تُرْجَعُونَ )
: ( هر كس عمل شايسته كند به نفع خودش كرده و هر كس بدى كند بر عليه خودش نموده و سپس همگى بسوى پروردگارتان باز مىگرديد )
خطاب به رسولخدا صلّى اللّه عليه و إله و سلم مىفرمايد : به آنها كه ايمان آوردهاند بگو ، مستكبران مسخره كننده و منكر ايام اللّه را ببخشند و متعرّض حال آنها نشوند .
مراد از ايّام اللّه « 2 » روزهايى است كه غير از حكم خدا و غير از سلطنت او حكم و سلطهاى نباشد و همه اسباب دنيوى قطع شوند ، مانند : روز مرگ ، روز برزخ ، روز قيامت و روز عذاب استيصال و انقراض دنيوى .
و آنگاه در مقام تعليل مىفرمايد : اين به جهت آنست كه حاجتى به مؤاخذه كردن شما نسبت به آنان نيست ، چون خداى تعالى به زودى آنان را بر طبق آنچه عمل كردهاند كيفر مىدهد . در ادامه تعليل مىفرمايد هر كس عمل صالح كند و ايمان آورد ، خودش از آن بهرهمند مىشود و هر كس عمل زشت كند ، خودش از آن ضرر مىبيند و در نهايت همهء شما بسوى پروردگارتان باز مىگرديد و او به حسب اعمالى كه كردهايد جزايتان مىدهد ،
هامش
( 1 ) . سورهء آل عمران ، آيه 191 .
( 2 ) . در خصال شيخ صدوق از امام صادق عليه السّلام روايت شده كه ايام اللّه سه روز است : ( روز ظهور حجة عليه السّلام ، روز رجعت معصومين ، روز قيامت كبرى ) ( مصحح )