ظاهرى من باقتضاى وقت مناسبت ندارد خود مدير يك مكتب ابتدائى بوده باشد و با اين وصف ميخواهد هرچه زودتر در محل اقامت خود مدرسه خوبى تأسيس نمايد .
در ماه ذى الحجة الحرام 1316 پس از فراغت يافتن از كار مدرسه سادات از همسايگان من ميرزا شكر اللّه خان تفرشى ملقب بمترجم الدوله تحصيل كرده دار الفنون تهران تقاضاى همراهى نمودن با او در تأسيس مدرسه مينمايد نگارنده تقاضاى او را در كمال مهربانى استقبال نموده تصور مىكند آنكسى كه او را جستجو مينمايد يافته شده به زودى رخصتنامهئى از وزارت معارف صادر نموده نام مدرسه را ادب ميگذارد .
مترجم الدوله مدعى است براى خرج تأسيس مدرسه و اداى كسر بودجه آن بىاستطاعت نميباشد و هم ميتواند مديرى مدرسه و تدريس زبان خارج را در موقع ضرورت به عهده بگيرد اما به زودى معلوم مىشود مدير مزبور نه تنها استطاعت مالى ندارد بلكه آلودگى بسيار او را به خيال اين اشتغال انداخته اين انتخاب بىرويه هم بر گرفتاريهاى من افزوده دردسرى تازه توليد مينمايد اما كاريست شده و به زودى نميتوان برهمزد مدرسه ادب تا دو ماه به ظاهر جمع و خرجش با مترجم الدوله است و هرچه از من ميگيرد بعنوان قرض مىباشد بعد از دو ماه كه تهىدستى او محقق مىشود بناچارى رشته كار از دست او گرفته حقوقى براى او معين و نگارنده خود مدرسه را اداره مينمايد .
از جوانهائى كه سالها زحمت تربيت آنها را كشيدهام و اكنون به حد رشد رسيده بلياقت و امانت آنها اطمينان دارم يكى را براى دفتردارى اين مدرسه انتخاب مينمايم و آن غلامعلى خان قاجار قزل اياغ است .
غلامعلى خان دفتر مدرسه را منظم نموده اختيار ماليه را در دست گرفته به كارهاى مترجم الدوله نظارت مينمايد .
در مدرسه ادب به زودى شاگرد جمع شده آنمدرسه توجه عمومى معارفخواهان را بجانب خود جلب مينمايد به دو سبب يكى آنكه نماينده روح ملى معارف جديد و مركز افكار بىآلايش معارفخواهان حقيقى است با اقدامات جدى كه در حسن تربيت و تنظيم آن نموده ديگر آنكه سرگرمى نگارنده بتأسيس مدرسه سادات و ادب ضرورة مرا از توجه زياد بانجمن معارف و كارهاى مدارس مربوط بانجمن بازداشته وزير علوم
حيات يحيى ( فارسى ) — صفحة 255
مساهمون: يحيى دولت آبادى
ص٢٥٥