كفههاى ترازوى سياست اجنبى مدخليت دارد و بدبختيهاى خارجى بدست قواى داخلى بسوى مملكت جلب ميگردد در ميان اين قبرستان تاريك موحش ناله ضعيفى كه گاهگاه شنيده و روشنائى كمى از دور ديده مىشود احساسات تازهايست كه در پارهئى از سرهاى پرشور بروز نموده نزديك است كاسه صبر آنها لبريز گردد اين احساسات روزبروز قوت گرفته بر طغيان خود ميفزايد .
اظهار نارضائى از اوضاع حاضر كردن گرچه در مجالس خصوصى باشد و در ميان رجال دولت كه بيكار ماندهاند برقابت ارباب كار بشدت رواج دارد ولى بتوده ملت سرايت نميكند تنها چيزى كه ميتواند گاهى به گوش ملت غافل برسد شكايتهاى مظلومين است در داخل و مذاكرات جمعى از بيداران در داخل و خارج .
دولت ناصرى براى جلوگيرى از اين احساسات تدبير بزرگى كرده و آن اين است كه از هرسرى صداى شكايتى برآيد او را بفساد عقيده نسبت داده بدستيارى روحانى نمايان بوعده ابدى اسكاتش مينمايند و ميگويند بابى بود .
از اين سبب از ترس تهمت فساد عقيده كسى از مظالم درباريان و همدستان آنها جرأت شكايت ندارد در جرايد خارجه بر ضد اوضاع حاضر ايران مقالات همه جور از همهجا درج مىشود اما درباريان و خواص نميخوانند و اگر بخوانند هم از آنها تجاوز نكرده به گوش ملت نميرسد .
يگانه آينهئى كه براى انعكاس افكار بيداران ملت به زبان فارسى هست جريده اختراست كه سالهاست در قسطنطيه بمديرى آقا طاهر تبريزى طبع و نشر مىشود .
اين جريده محل توجه گشته از دست ملت و ناخشنودان از اوضاع حكومت مقالهها ميگيرد و از افكار باخبران از ايرانيان مقيم ممالك خارجه استمداد مىكند نگارشات جرائد اجنبى را كه بر ضد ايران است ترجمه و طبع و نشر مينمايد مكرر از طرف دولت ورود اختر به خاك ايران ممنوع شده ولى استقامت نموده بوسائل و وسايط آزاد ميگردد و كشمكش ميان دولتيان و روزنامه اختر بيشتر سبب كنجكاوى نمودن ملت از مندرجات آن است بالاخره انتقاداتى كه اختر از دولت مينمايد عموميت حاصل نموده بر هيجان بيداران ميفزايد على الخصوص كه ديرگاهى است صفحات اين جريده جولانگاه
حيات يحيى ( فارسى ) — صفحة 104
مساهمون: يحيى دولت آبادى
ص١٠٤