عدم تمايلش وادار به اين عمل نمايد ، خداوند نسبت به آن كنيز آمرزنده و مهربان است و او را به سبب اين عمل مؤاخذه نمىنمايد . البته اين كلام مستلزم آن نيست كه اگر كنيزى ارادهء تعفّف و احصان نداشته باشد جايز باشد كه مالك او را وادار به زنا كند ، بلكه نهى الهى در صورت اكراه خود آنها شديدتر است « 1 » .
( 34 )
( وَ لَقَدْ أَنْزَلْنا إِلَيْكُمْ آياتٍ مُبَيِّناتٍ وَ مَثَلًا مِنَ الَّذِينَ خَلَوْا مِنْ قَبْلِكُمْ وَ مَوْعِظَةً لِلْمُتَّقِينَ )
: ( و به تحقيق آيات آشكار و مثلى از سرگذشت پيشينيان شما و پندى براى پرهيزكاران ، بر شما نازل كرديم )
مىفرمايد : سوگند مىخورم كه به سوى شما آيات واضحى نازل كرديم كه معارفى از دين را برايتان بيان مىكند كه باعث رستگارى شماست ، و صفتى از گذشتگان را نيز براى شما بيان كرديم ، تا بدانيد بر اخيارشان اقتداء كنيد و از اعمالى نظير اعمال اشرار آنها بپرهيزيد و اينها آياتى است كه براى متقّين شما اندرز و موعظه است .
[ آيهء ( 46 - 35 ) آيهء نور و وصف حال كسانى كه در پرتو نور ايمان و معرفت هرگز از ياد خدا غافل نمىشوند و توضيح دربارهء اعمال كفّار و ظلماتى كه آنها را احاطه كرده است ]
( 35 )
( اللَّهُ نُورُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ مَثَلُ نُورِهِ كَمِشْكاةٍ فِيها مِصْباحٌ الْمِصْباحُ فِي زُجاجَةٍ الزُّجاجَةُ كَأَنَّها كَوْكَبٌ دُرِّيٌّ يُوقَدُ مِنْ شَجَرَةٍ مُبارَكَةٍ زَيْتُونَةٍ لا شَرْقِيَّةٍ وَ لا غَرْبِيَّةٍ يَكادُ زَيْتُها يُضِيءُ وَ لَوْ لَمْ تَمْسَسْهُ نارٌ نُورٌ عَلى نُورٍ يَهْدِي اللَّهُ لِنُورِهِ مَنْ يَشاءُ وَ يَضْرِبُ اللَّهُ الْأَمْثالَ لِلنَّاسِ وَ اللَّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ )
: ( خدا نور آسمانها و زمين است مثال نور او همچون محفظهاى است كه در آن چراغى باشد ، و چراغ در شيشهاى است ، شيشهاى چون يك ستارهء درخشان كه آن چراغ با روغن زيتى صاف و زلال باشد از درخت پر بركت زيتون كه نه شرقى است و نه غربى گرفته شده ، در نتيجه آنچنان صافى و زلال است كه نزديك است خود به خود محترق شود ، اگرچه آتش هم به آن نرسيده باشد ، چنين چراغى نورش دو چندان و نورى فوق نور است ، خدا هر كس را كه بخواهد به نور خويش هدايت مىكند و خدا اين مثلها را براى مردم مىزند و او به هر چيزى
هامش
( 1 ) . در مجمع البيان ، ج 7 ؛ نقل شده كه عبد اللّه بن ابى ، شش كنيز داشت كه آنها را وادار به زنا مىكرد و چون آيهء تحريم زنا نازل شد ، آن كنيزان نزد رسولخدا صلى اللّه عليه و آله و سلم آمدند و از وضع خود شكايت كردند ، در همان زمان اين آيه نازل گرديد .