[ آيهء ( 79 - 49 ) چگونگى ابلاغ رسالت موسى عليه السّلام بر فرعونيان و ماجراى مقابله با ساحران ]
( 49 )
( قالَ فَمَنْ رَبُّكُما يا مُوسى )
: ( فرعون گفت : اى موسى پروردگار شما كيست ؟ ) .
( 50 )
( قالَ رَبُّنَا الَّذِي أَعْطى كُلَّ شَيْءٍ خَلْقَهُ ثُمَّ هَدى )
: ( موسى گفت : پروردگار ما كسى است كه خلقت هر چيزى را به آن داد و سپس آن را هدايت كرد ) ، با اين كلام فرعون خواسته از ربوبيّت خداى سبحان تغافل كند و وانمود كند كه نمىداند اللّه پروردگار خودش نيز هست ، لذا گفت : پروردگار شما كيست ؟ !
از اصول مسلّم بتپرستان اين است كه قائل به آفريدگارى براى عالم هستند ، امّا چون او را بسيار بالاتر از عقل و وهم مىدانند ، فكر مىكنند بايد براى تقرّب به درگاه او به بتها و الههها و پادشاهان متوسّل شد و آنها را عبادت كرد تا آنها نزد خدا شفاعت كنند ، لذا اينكه فرعون گفت : پروردگار شما كيست ، مقصودش انكار آفريدگار عالم نبود ، بلكه منظورش اين بود كه بفهمد الههء موسى و فرعون كيست ؟ و آيا آن دو غير از بتها و الههها و خود فرعون ، معبود ديگرى را عبادت مىكنند ؟ چون مردم بتپرست در زمان فرعون ملائكه و جنّ و سلاطين بزرگ را عبادت كرده و آنها را مظاهر عظمت خدا مىدانستند ، ولى در عين حال معبود بودن يك سلطان را مانع از اين نمىدانستند كه خود او نيز معبود ديگرى داشته باشد ، فرعون هم از يك طرف معبود مردم بود و از سوى ديگر براى خودش الهه و ربّى داشت كه او را عبادت مىكرد .
موسى در جواب فرعون مىگويد : پروردگار ما كسى است كه وجود خاصّ هر چيزى را به او افاضه كرده و سپس او را به سوى كمال مطلوبش هدايت نموده ، يعنى او را به مطلوب رسانيده و يا لااقل راهى كه به سوى مطلوب او منتهى مىشود به او نشان داده ، پس مراد از هدايت ، هدايت همه اشياء عالم به سوى مطلوبشان و هدايت بسوى همان هدف و غايتى است كه به خاطر آن خلق شدهاند ، يعنى پروردگار عالم كسى است كه ميان همه موجودات رابطه برقرار كرده و وجود هر موجودى را با تجهيزات آن يعنى قوا و ابزار و آثارى كه بوسيلهء آن به هدفش منتهى مىشود ، با ساير موجودات مرتبط نموده است .
و از آنجا كه كلمهء ( ثمّ ) نوعى تأخير را مىرساند معلوم مىشود كه سير و حركت هر