( 66 )
( قالَ لَهُ مُوسى هَلْ أَتَّبِعُكَ عَلى أَنْ تُعَلِّمَنِ مِمَّا عُلِّمْتَ رُشْداً )
: ( موسى عليه السّلام به او فرمود : آيا تو را پيروى كنم كه مرا از آنچه آموختهاى كمالى بياموزى ؟ ) ، ( رشد ) يعنى صواب و رسيدن به واقع كه در معنا مخالف ( غىّ ) يعنى گمراهى و راه خطا رفتن است ، مىفرمايد ، موسى به آن شخص عالم فرمود : آيا اجازه مىدهى من با تو بيايم و تو را پيروى كنم تا آنچه را كه خدا به تو آموخته ، جهت رشد و هدايت من ، به من تعليم نمايى ؟ و يا آنچه را كه از رشد ، خداوند به تو داده به من هم بياموزى ؟
( 67 )
( قالَ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْراً )
: ( فرمود : بدرستى كه تو هرگز نمىتوانى به همراهى من صبر و خويشتندارى كنى ) ، در اينجا آن عالم ربّانى مىفرمايد : تو نمىتوانى آنچه را كه در راه تعليم از من مشاهده مىكنى ، تحمّل كنى و اين گفتار خود را بسيار مؤكدّ نمود : ( 1 - با آوردن انّ ، ( 2 - آوردن نكره در سياق نفى كه افادهء عموميّت مىكند ، ( 3 - نفى استطاعت و توانايى صبر ، ( 4 - نفى فعل با نفى يكى از اسبابش ، يعنى نفى قدرت بر صبر با نفى علم بر آن ، در واقع با اين گفتار خود به نحو قطع و جزم به موسى فهماند كه تو طاقت روش تعليم مرا ندارى .
( 68 )
( وَ كَيْفَ تَصْبِرُ عَلى ما لَمْ تُحِطْ بِهِ خُبْراً )
: ( و چگونه در مورد چيزى كه به آن علم ندارى ، خويشتندارى نمايى ) ، در اين آيه تأكيد چهارم آمده ، يعنى نفى قدرت بر صبر و خويشتندارى از طريق نفى علم و احاطه بر حقيقت و تأويل آن ، يعنى خطاب به موسى مىفرمايد : خبر و اطلاع تو به اين روش تعليمى من احاطه پيدا نمىكند .
( 69 )
( قالَ سَتَجِدُنِي إِنْ شاءَ اللَّهُ صابِراً وَ لا أَعْصِي لَكَ أَمْراً )
: ( موسى گفت : انشاء اللّه مرا خويشتندار خواهى يافت و در هيچ امرى از تو نافرمانى نمىكنم ) ، در اينجا موسى عليه السّلام صبر خود را مقيّد به مشيّت خداوند نمود و به اين ترتيب اگر هم موفّق به صبر نمىگرديد ، دروغ نگفته بود ، همچنين گفتار بعديش كه فرمود : از تو در هيچ امرى نافرمانى نمىكنم ، نيز مقيّد به مشيّت خداست و لذا اگر هم تخلّف مىكرد گفتارش كذب محسوب نمىشد .