و چشم فتان نرگس كه مدلول .
شعر
كان عيون النرجس الغض بينها * نشاوى كرى اعناقهن موايل
كاشف سريرت همان چهرهء حسناى [ 243 پ ] صنعت را ديدهء بينا شد .
لالهء حمرا كبد حرا به داغ عشقش سوخت . گل زرد به اصفرار رخسار كه صفت خاصهء عشقبازان بيمار است رسوم عاشقان آموخت . مولود ثالث نفس حيوانى بود ، « و استحصل فيها خواص تركيبى المعادن و النباتات و خص بموهبة اخرى من داعية الغضب و الشهوات و مكنة الاحساس و الحركات الاراديات » . قمرى و سرو آن يكى گردن دل را به طوق مهرش مطوق ساخته ، ديگرى دل بر سر و محبتش چون بار صنوبر بربست . بلبل هزاردستان در حجلهسراى گلستان با شاهد نازك بدن گل كه نمودار زيبايى عارض معشوق كل است عقد معاشقت بسته ، خار جفا و آزار رقيب درشتخوى خار را به پاى دل داغدار شكست ، « فلما انتهى نوبة التركيب بالدرجة الرابعة فخلق اللّه الانسان على احسن الصورة و استوكره لنفس الناطقة فتبارك اللّه احسن الخالقين » . و جواهر الفاظ رشيقه چنان كه غيرت رشاقتش عبرات در ثمين را در ثمين سازد شايستهء ارتباط سلك منقبت حمايل نحر رسالتى است كه عروس شفاعتش نامزد عصاة امت است ، و حسناى حمايتش مخطوبهء عموم اهل دين و ملت ، « و هو واسطة عقد موجودات الارض و السماء ، ما شطه عروس تفاخر آدم و حوا ابو القاسم محمد المصطفى جعل اللّه تعالى حسناء التحيات معقودته بالدوام