شمس الدين احمد بن سليمان كمال پاشا زاده از علماى مشهور عثمانى و از مردم ادرنه است .
در عصر سلطان سليمان به سال 932 به رتبهء شيخ الاسلامى رسيد و لقب « مفتى الثقلين » يافت و هشت سال در اين مقام بماند و به سال 940 درگذشت . كمال پاشا زاده در فقه و تفسير و حديث و ساير علوم دينى و در زبانهاى سه گانهء اسلامى ( عربى و فارسى و تركى ) استاد بود ( لغت نامهء دهخدا ، ذيل كمال پاشا زاده ) .
محمد بن قاسم بن يعقوب الاماسى الحنفى ، محيى الدين ، ابن الخطيب قاسم محققى صاحب فنون گوناگون و از دانشمندان رومى ( ترك ) بود كه در اماسيه زاده شد و در همان شهر درگذشت . در حديث ، تفسير ، تاريخ ، موسيقى ، سرودن قصائد عربى و تركى و علوم غريبه مانند وفق و تعبير و جفر ، دست داشت . سال درگذشت او 940 بوده است ( الاعلام زركلى ، ج 7 ، ص 229 ) .
كاركياخان احمد ثانى در سال 943 در گيلان به سلطنت نشست و تا 975 بر سر قدرت بود .
اسحاق چلبى بن ابراهيم يكى از شعراء و علماى دورهء سلطان سليم و سلطان سليمان بود .
وى از مردم اسكوب و پدرش از صاحبان شمشير ولى خود وى مشتاق علم و دانش بود و در سايهء استعداد فطرى در اندك مدت تميز يافته از اساتيد مبرز گرديد و به تدريس آغاز كرد . در ادرنه ، اسكوب ، بروسه و ازنيق و در سنهء 933 در دار الحديث ادرنه و در سال 937 در صحن ثمانيه تدريس مىكرد . در سال 942 قاضى شام شد و در 949 درگذشت . اشعار وى لطيف و سليس است ( لغت نامهء دهخدا ، ذيل اسحاق ) .
محمد القره باغى ( در كشف و شقائق و كواكب السائره و الضوء : قرمانى ) الرومى الحنفى ( محيى الدين ) مفسر ، محدث ، فقيه ، اصولى و عربىدان در گذشته به سال 942 ( معجم المؤلفين ، ج 11 ، ص 151 ) .
مولى محمد غزالى برسوى معروف به دلى برادر . او را ديوانى به تركى است و به سال 941 درگذشته است ( لغت نامهء دهخدا ، ذيل غزالى ) .
عصام الدين ابراهيم بن محمد سمرقندى اسفرايينى اشعرى الاصول حنفى الفروع عالم اديب
تقويم التواريخ ( فارسى ) — صفحة 472
مساهمون: مصطفى بن عبدالله چلپي ( حاجي خليفة )
ص٤٧٢