هفت قسم است « 1 » ، و در تأييد اين معنا كه گفتيم ، مراد از هفت باب ، هفت نوع و هفت درجه از عذاب است رواياتى نيز وجود دارد « 2 » .
( 46 - 45 )
( إِنَّ الْمُتَّقِينَ فِي جَنَّاتٍ وَ عُيُونٍ ، ادْخُلُوها بِسَلامٍ آمِنِينَ )
: ( بدرستى كه متقيّن در بوستانها و چشمههايند ، به ايشان گفته شود به سلامت و ايمنى داخل شويد ) ، يعنى آنان در بهشتها و چشمهسارها مستقرّند و در آن زمان به آنها گفته مىشود كه با سلام وصف ناپذير داخل شويد در حالى كه از هر شرّ و ضررى ايمن هستيد و در اين آيه متّقين اعم از مخلصين هستند .
( 47 )
( وَ نَزَعْنا ما فِي صُدُورِهِمْ مِنْ غِلٍّ إِخْواناً عَلى سُرُرٍ مُتَقابِلِينَ )
: ( و آنچه در سينههاى ايشان از كينه و عداوت باشد برمىكنيم در حالى كه برادران يكديگرند و بر تختها در برابر هم قرار گرفتهاند ) ، ( غل ) يعنى كينه و حقد يا حسد كه آدمى را وادار مىسازد كه به ديگران آزار برساند ، خداى متعال حال متقيّن را هنگام ورود به بهشت توصيف مىنمايد كه چگونه خداوند كينه و حسد را از دلهايشان كنده و ديگر احدى از آنان قصد سوء نسبت به ديگرى ندارد و همه برادرانى هستند كه در برابر هم بر تختها تكيه زدهاند و دوستانه به يكديگر نظر مىكنند .
( 48 )
( لا يَمَسُّهُمْ فِيها نَصَبٌ وَ ما هُمْ مِنْها بِمُخْرَجِينَ )
: ( در آنجا خستگى به ايشان نمىرسد و از آنجا بيرون آمدنى نيستند ) ، اهل بهشت هرگز تعب و خستگى به ايشان
هامش
( 1 ) - و به قول بعض عرفاء ابواب جهنم مطابقت با منافذ انسانها دارد كه عبارتست از چشم ، گوش ، بينى ، زبان ، قلب و دو منفذ ديگر . ( مصحح ) .
( 2 ) - در كتاب البعث - از عتبة بن عبد اللّه از رسولخدا صلّى اللّه عليه و إله و سلم روايت شده كه فرمود : براى بهشت هشت در است و براى جهنّم هفت در ، كه بعضى افضل از بعض ديگر مىباشند . ( مترجم )