( 43 )
عبد الله صيرفى ص 118 س 18
عبد اللّه صيرفى تبريزى از خوشنويسان مشهور قرن هشتم است . در جامع مفيدى ذيل « گفتار در ذكر احوال سيد غياث الدين على يزدى و بيان بناى مدرسهء غياثيهء چهارمنار » ( مجلس دويم از مقالهء اول ) راجع به اين خواجه عبد اللّه و كتيبهاى كه جهت مدرسه نوشت اطلاعاتى مذكورست كه در ديگر تواريخ يزد ديده نميشود . عين اين قسمت بشرح زيرست :
« حسب الاشاره بانى خواجه عبد اللّه صيرفى كتابه بر سر درگاه تحرير نموده بكاشى مثبت ساختند . همت عالى نهمت آصف جم اقتدار مبلغ ده هزار دينار برسم اجرت و انعام به خواجه صيرفى نام عنايت نمود و تا اين ايام بر زبان خاص و عام جاريست كه خواجه عبد اللّه سرعينى در حين تحرير موقوف داشته تحرير ننمود و بعد از اخذ انعام آن وجه را در كيسه كرده در ميان دو منار به نظر ارباب حقد و حسد بلند گردانيد و آوازه انداخت كه هرگاه يكى از جوانان خوشخط سرعين را به خوبى و نيكوئى آن خط بنويسد عين آن وجه تعلق به او داشته باشد . مدتى ارباب قلم قدم به ولايت گذاشته نظر بر آن گماشتند و چون زياده از حوصله و قدرت خود يافتند دندان طمع كنده چشم از آن برداشتند . » ( جلد سوم ص 150 ) « 1 »
( 44 )
حافظ رازى ص 121 س 11
ذكر اين شخص و كيفيت بناى مدرسهء حافظيه در تاريخ جديد يزد و جامع مفيدى مفصلتر ذكر شده است و درينجا بطور خلاصه مذكور مىگردد :
« گفتار در ذكر خواجه غياث الدين محمد حافظ رازى و ساختن آن جناب مدرسهء حافظيه واقعه در اهرستان - . . . چون بعد از انتقال . . . امير تيمور . . . از دنياى فانى به سراى باقى تخت سلطنت عراق و فارس و كرمان به وجود شريف شاهزادهء نامور ميرزا اسكندر بن ميرزا عمر شيخ بن امير صاحبقران آرايش يافت ، آن حضرت مقام امور ديوانى و سرانجام مهام سلطانى را به كف كفايت خواجه غياث الدين محمد گذاشت . . . در سنهء سبع و عشر و ثمانمائه . . . به احداث مدرسه در جنتآباد يزد راغب گشت و حسب الاشارهء او مولانا امام الدين على ندوشنى كه قاضى آن ولايت و در امر وكالت وزارتپناهى محل
هامش
( 1 ) - كاملترين شرح حال صيرفى را مرحوم محمد على تربيت در « دانشمندان آذربايجان » ( ص 238 - 240 ) نوشته است .