محبوساند و احدى را نزد آنها راه نميدهند و از اهالى رشت و انزلى كه در بادكوبه اقامت دارند در اين خصوص خيلى هيجان دارند و هرروز در كونسولگرى جمع شده در خصوص استخلاص آنها اصرار مىنمايند و چاكر بيك قسمى آنها را اميدوار كرده و ساكت مىنمايد و از ژنرال قونسولگرى تكليف خواسته منتظر جواب است كه بموجب دستور العمل ژنرال قنسولگرى اقدام شود محض استحضار وزارت جليله امور خارجه عرض و جسارت گرديده . صورت اسامى شخصيكه قونسول دولت بهيه روسيه از انزلى تحت الحفظ ببادكوبه فرستاده :
حاجى آقا خليل رئيس بلديه ، يوسفخان رئيس نظميه ، آقا سيد عبد الوهاب مجتهد ، فتح الله خان ، سليم خان رئيس امنيه ، حاجى اسماعيل ، حاجى على ، شيخ على اكبر واعظ ، دو نفر ارمنى .
بدينسان دستگاه آزادى از گيلان برچيده شد . پيداست كه پس از اين پيش آمد انجمن ايالتى از ميان رفته و بازارها نيز خواه و ناخواه باز و همه رنجهاى چند ساله هدر گرديد . روسيان چه در انزلى و چه در رشت رشته كارها را بدست گرفتند .
اگرچه از تهران آصف الدوله را بفرمانروايى گيلان فرستادند و عميد همايون در انزلى اين نام را ميداشت ولى اينانرا هيچگونه توانايى نبودى و روسيان بيكبار چيره شده رشته همه كارها را در دست ميداشتند و براى آنكه اندازه چيرگى آنان دانسته شود آگهى را كه در بيستم دى جنرال گيخ در رشت چاپ و بديوارها چسبانيده در اينجا مىآوريم :
بعموم اهالى رشت و انزلى اخطار مىشود كه در هشتم و بيست و يكم « 1 » شهر حال دكابر در شهر رشت و انزلى بر حسب تحريك اشخاص شرير به قشونها حملهور شده و سرريز نمودند مقصرين بشديدترين محكمه تفويض خواهند شد من باب عدم تكرار حوادث فوق و براى محافظت اتباع روس از وقايع مذكور و من باب اعاده امنيت من با اردو اترياد برشت وارد شدم از براى انجام اين منظور مطالب ذيل را مطالبه ميكنم :
هامش
( 1 ) روسيان تا پيش از شورش بلشويكى در سال شمارى تاريخ وليوسى را به كار ميبردند كه دهواند روز ديرتر از تاريخ گريگورى ميبود و اينست گاهى ناگزير ميشدند هردو تاريخ را ياد كنند . در اينجا نيز جنرال روسى همان رفتار را نموده . پيشآمد رشت و تبريز و انزلى در بيست يكم دسمبر 1912 بوده كه از روى تاريخ يوليوسى هشتم دسامبر شمرده ميشده و روسيان دسمبر را « دكابر » نامند .