تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ و فرهنگ ايران ( فارسى ) — صفحة 45

مساهمون:

ص٤٥
آنها خود را به كاخ سفيد رسانده و آنجا را در محاصره گرفته و باشندگان آنجا را به تسليم وادار كرده‌اند . طبرى گويد آن‌كه در اين ميان بين اعراب و محاصره شدگان پيام‌آور و درآمدورفت بود سلمان فارسى بود . و چون يزدگرد پيش از اينها يعنى همان هنگام كه اعراب به‌اردشير را در غرب دجله تصرف كرده بودند كاخ سفيد را ترك كرده و به حلوان كه خاندانش را قبلا به آنجا فرستاده بود ، رفته بود ، و دو تن از سرداران ايرانى به نام مهران رازى و نخيرجان را به جاى خود گذارده بود . ازاين‌رو اعراب در آنجا با مقاومتى سخت روبرو نشدند و پس از محاصره كاخ سفيد محاصره‌شدگان هم به خواست ايشان كه تسليم و قبول جزيه بود گردن نهادند و بدين‌سان همه مدائن كسرى در اختيار اعراب قرار گرفت .

كاخ سفيد مدائن و ايوان كسرى

هرچند همه‌ى شهرهاى مدائن و آثار آنها در گردش ايام از ميان رفته و حتى در زمان ياقوت ( - قرن هفتم هجرى ) هم ، چنان كه گذشت ، جايى كه به نام مدائن خوانده مىشده شهرك كوچكى بوده همچون دهى بزرگ در شش فرسخى بغداد . ولى از ميان همهء آنها دو شهر يا دو محل نام و آوازه‌اى از خود برجاى گذارده كه تا امروز هم همچنان باقىمانده ، يكى از آن دو كاخ سفيد مدائن يا به تعبير عربى « القصر الابيض » بوده است كه ذكر آن گذشت و ديگر ايوان مدائن است كه هنوز هم آثار ويرانهء آن در سرزمين عراق كنونى برپا است و امروز هم همچنان به نام ايوان كسرى يا ايوان مدائن شناخته مىشود . كاخ سفيد مدائن در يكى از قديمىترين شهرهاى مدائن كه پيش از ساسانيان هم در شرق دجله وجود داشته ساخته‌شده بود و به همين سبب هم آن را در نوشته‌هاى قديم به نامى كه قدمت آن را برساند مىخوانده‌اند كه در كتابهاى عربى اسلامى به صورت « المدينة العتيقة » درآمده كه از اين ترجمهء عربى شايد