قريهاى به همين نام بود بسيار پسنديد و آنجا را از مالك آنجا كه دهقانى ايرانى بود به نام رفيل خريدارى نمود . بغداد از بخشهاى استانى بود كه در عربى آن را استان العال نوشتهاند و شايد نام فارسى آن استان بالا بوده است . چنان كه گذشت يكى از دهقانانى كه در سال 16 هجرى مسلمان شد و از طرف خليفه عمر در ديوان عطا براى او نيز مستمرى برقرار گرديد . رفيل دهقان همين استان العال بود ، يكى بودن نام اين دو دهقان را با بيش از يكصد و بيست و پنج سال فاصله زمانى مىتوان چنين توجيه نمود كه رقيل نام بزرگ اين خاندان بوده كه از قديم بدان منسوب بودهاند و همچنان به اين نام خوانده مىشدهاند اين را از اينجا مىگوئيم كه رود معتبرى هم كه از فرات از نزديكى شهر فيروز شاپور ( انبار ) منشعب مىشد و پس از آبيارى تمامى اين منطقه در مجاورت همان ده بغداد به دجله مىريخت پيش از آنكه در عصر عباسى بنام نهر عيسى معروف گردد رود رفيل خوانده مىشد . اين رود از آن جهت به نام عيسى معروف گرديد كه منصور بسيارى از املاك پادشاهان ساسانى را كه جزء خالصهجات دولتى درآمده بود به عموى خودش عيسى بن على به اقطاع داده بود و از آن جمله سرزمينى بود كه اين رود در آن جريان داشت و كاخى بود در مصبّ آن ، و به همانگونه كه رود رفيل به نهر عيسى تغيير نام داد آن كاخ هم كه به نام كاخ شاپور خوانده مىشد به نام قصر عيسى خوانده شد . در دوران ولايت حجاج بر عراق كه تقريبا در ميانهء اين فاصله زمانى بين رفيل معاصر عمر و رفيل معاصر منصور قرار مىگيرد كسى را به نام ابن الرفيل مىيابيم كه از سوى حجّاج يكى از افراد اين خاندان بهعنوان والى استان انبار ( فيروز شاپور ) منصوب شده است . مىتوان انگاشت كه اين شخص هم به اين خاندان مىپيوسته و اين خاندان را در اين منطقه شهرت و منزلتى بوده و ريشه و سابقهاى داشتهاند .
به مناسبت بناى شهر بغداد باز نام دهقانان ايرانى را بهعنوان مالكان بزرگ اين منطقه مىيابيم . نوشتهاند دهقان بغداد ده ديگرى را هم در همين ناحيه داشت كه به نام « وردانيه » خوانده مىشد .
تاريخ و فرهنگ ايران ( فارسى ) — صفحة 366
مساهمون: محمد مهدى ملايرى
ص٣٦٦