گفتار شانزدهم استان بازيجانخسرو ( - ارندينكرد ) يا استان نهروانات
آنچه دربارهء اين نام و محل آن در نوشتههاى قديم آمده * تسوى نهروان بالا * تسوى نهروان ميانه * دير العاقول * همانيه * تسوى نهروان پايين * ماذرايا * دو تسوى بادرايا و باكسايا .
اين استان را ابن خردادبه بازيجانخسرو « 1 » و قدامه ارندينكرد « 2 » و مقدسى استان نهروانات « 3 » ناميدهاند . مقدسى آن را از آنرو نهروانات خوانده كه سه تسو از پنج تسوى آن نهروان خوانده مىشده كه با نشانههاى بالا و پايين و ميانه از يكديگر جدا مىشدهاند ، و همه از رود بزرگ نهروان و شاخههاى متعدد آن سيراب مىشدهاند . اين استان به پنج تسو تقسيم مىشده به اين نامها :
1 - تسوى نهروان بالا 2 - تسوى نهروان ميانه 3 - تسوى نهروان پايين 4 - تسوى بادرايا 5 - تسوى باكسايا .
هامش
( 1 ) . المسالك و الممالك ، ص 5 و 8 .
( 2 ) . قدامه ، المسالك و الممالك ، ص 235 - 236 .
( 3 ) . مقدسى ، احسن التقاسيم ، ص 133 .