مىخواهد بين شما بوسيلهء شراب و قمار دشمنى و خشم بياندازد و شما را از ذكر خدا و نماز باز دارد ، پس آيا شما دست بردار هستيد ؟ ) ، ( عداوت ) به معناى تجاوز ضد التيام است و اگر نسبت به قلب لحاظ شود ، معناى آن دشمنى است و ( بغضاء ) ضد محبّت ، يعنى تنفر قلبى و كينه ، و مىفرمايد : شيطان بوسيلهء شراب و قمار بين شما دشمنى و كينه مىاندازد و اينكه اينها را از آثار شراب و قمار دانسته ، به اين جهت است كه اين اثر در آن دو ظاهرتر است چون معلوم است كه نوشيدن شراب باعث تحريك سلسلهء اعصاب شده و عقل را تخدير و عواطف عصبى را به هيجان درمىآورد و عقل را زايل مىنمايد و شهوات حيوانى را به تحريك وا مىدارد و در نتيجه باعث ارتكاب فجور در مال و عرض و ناموس و نفوس مىگردد و حتى باعث هتك مقدسات دينى و شكستن حدود اجتماعى مىشود .
امّا قمار سعى و كوششى را كه شخص در مدتهاى طويل در راه جمع مال و بدست آوردن وجهه و آبرو به كار برده ، در كمترين مدت از بين مىبرد ، البته اين در صورتى است كه در قمار شكست بخورد و اگر هم پيروز شود ، همين مال حرام كه آن را بدون زحمت كسب كرده باعث انحرافات ديگر او مىگردد و آن را در راه صحيح خرج نمىكند و عادت به تنبلى و ولخرجى مىنمايد و انسان را اهل لهو و فجور مىسازد ، چنين كسى كه عادت به مال باد آورده بكند همواره در صدد كسب مال از راههاى نامشروع برمىآيد و اگر در قمار مغلوب شود و هستى خود را ببازد ، همين بىپولى و زيانديدگى ، او را به كينه توزى نسبت به حريف واداشته و در نتيجه يك عمر را به حسرت يا خشم و عصبانيّت مىگذراند .
و اين دو موجب جلوگيرى از ياد خدا مىگردند ، در حالى كه ياد خدا روح حيات در كالبد عبوديّت و بندگى است و همينطور تنها هدف از دعوت الهى مىباشد و ذكر در مقابل نسيان و فراموشى قرار دارد ، پس عدم ذكر خدا به غفلت و فراموشى و خارج شدن از طريق عبوديّت مىانجامد و اينكه نماز را به صورت جداگانه ذكر نمود ، على رغم اينكه
ترجمه خلاصه تفسير الميزان ( فارسى ) — صفحة 541
مساهمون: فاطمه مشايخ
ص٥٤١