مطابق حكمت و علم اوست .
در صحيح ترمذى و سنن نسائى و سنن بيهقى و موطاء مالك و كتاب الام شافعى ، از محمد بن عبد اللّه نقل شده كه شنيده شد كه سعد ابى وقاص و ضحاك بن قيس و معاويه ، متعهء حج را بجا آوردند ، پس ضحاك گفت : هيچ كس جز فرد جاهل چنين عملى را نمىكند ، من گفتم ، چه مىگويى اى برادر ؟ ضحاك گفت عمر بن خطاب از اين عمل نهى كرده ، سعد گفت : پيامبر خدا اين متعه حج را انجام مىداد و ما مانند او عمل مىكنيم ، امّا از عمر نقل شده است كه دو متعه در زمان رسول خدا حلال بود و من آنها را حرام كردم و به عهده خود گرفتم ، متعه حج و متعه زنان « 1 » .
( 25 )
( وَ مَنْ لَمْ يَسْتَطِعْ مِنْكُمْ طَوْلًا أَنْ يَنْكِحَ الْمُحْصَناتِ الْمُؤْمِناتِ فَمِنْ ما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ مِنْ فَتَياتِكُمُ الْمُؤْمِناتِ )
: ( و هر كس از شما كه توانايى ازدواج با زنان آزاد و عفيف و مؤمن ندارد ، مىتواند با كنيزان مؤمنى كه سايرين دارند ازدواج كند ) ( طول ) يعنى غنى و بىنيازى يا زيادت در قدرت مالى و منظور از ( محصنات ) در اينجا زنان آزاد است نه عفيف ، چون در مقابل ، ( فتيات ) را آورده است و منظور از ( من ما ملكت ايمانكم . . . ) كنيزان ساير مؤمنان است و منظور از قيد ( مؤمنات ) آنست كه مسلمان جايز نيست با زن غير مؤمنه ازدواج كند ، پس مراد از نكاح در اين آيه نكاح دائم است و آيه شريفه در مقام تنزل دادن و آسان نمودن تكليف مىباشد ،
( وَ اللَّهُ أَعْلَمُ بِإِيمانِكُمْ بَعْضُكُمْ مِنْ بَعْضٍ )
: ( و خدا به ايمان شما داناتر است ، ننگى از اين نوع ازدواج نداشته باشيد ، كه مؤمنان همه از همند و فرقى بين آزاد و كنيزشان نيست ) ، چون ايمان امر قلبى است و كسى جز خدا از آن آگاه نمىباشد ، لذا به كنايه مىفرمايد : شما مكلّفين مأمور به
هامش
( 1 ) - و فى الصحاح عن عمر متعتان كانتا محللتين فى زمن رسول اللّه و انا احرمهّما و قال المأمون من انت يا جعل ( مصحح ) .