استيلائيكه اتراك به مسلمين بهمرسانيده بودند و هر خليفه را كه مىخواستند مىكشتند و هركس را مىخواستند به خلافت اختيار مىكردند و مسلمين را دخلى درينكارها نمانده بود . برپا شدن فتنهاى در سامرا كه عوام منشاء آن شده ، در زندانهاى خليفه را باز كردند و محبوسين را رها نمودند اتراك بنشانيدن فتنه قيام نموده جمعى را كشتند تا نايرهء فساد منطفى شده ، كشته شدن أتامش تركى به دست موالى و غارت كردن خانهء او به سبب اينكه المستعين مادر خود را و أتامش را و شاهك خادم را در بيوت اموال مطلق العنان كرده و سايرين ممنوع بودند ، بعد از كشته شدن أتامش المستعين ابا صالح عبد اللّه بن يزدار « 1 » را خلعت وزارت داد ، وقوع زلزلهء شديد در رى كه خرابى زياد وارد آورد و جمع كثيرى را هلاك كرد و بقيهء مردم به خارج بلد فرار نمودند ، نيز وقوع زلزله در قزوين و تبريز ، وفات علّى بن جهم شاعر .
اروپا - در اين سال در ميان روميها و مسلمين در مرج الاسقف جنگ سختى روى داد و سردار عساكر اسلام عمر بن عبد اللّه بن اقطع كه از شجاعان بود در اين جنگ كشته شد و مسلمين منهزم شدند و جماعتى از ايشان كشته و روميها ثغور جزريه را غارت كردند .
افريقا - وفات ابراهيم بن احمد بن محمد بن ابراهيم بن الاغلب « 2 » حكمران افريقيّه و برقرار شدن زيادة اللّه بن محمّد مكنّى به ابو محمّد برادران ابو ابراهيم به جاى او .
[ سنه 250 هجرى - سنه 864 مسيحى ]
آسيا - ظهور يحيى بن عمر بن يحيى بن حسين بن زيد بن علّى بن الحسين بن علّى بن ابيطالب عليه السّلام كه مكنّى به ابو الحسين بود در كوفه و اجتماع خلق كثيرى دور او ، و استيلا يافتن بر كوفه ، و تهيّه ديدن محمد بن عبد اللّه بن طاهر قتال با يحيى را ، و كشته شدن يحيى در جنگ ، و منهزم شدن اصحاب او ، و كشته شدن بسيارى ، و فرستادن محمّد بن عبد اللّه بن طاهر سر يحيى را براى المستعين ، ظهور حسن بن زيد بن محمد بن اسمعيل بن زيد بن حسن بن حسن « 3 » بن علّى بن ابيطالب عليه السّلام به طبرستان كه
هامش
( 1 ) . كامل : محمد بن يزداد .
( 2 ) . كامل : أبو ابراهيم احمد بن محمّد بن الاغلب .
( 3 ) . كامل : الحسن بن الحسين . . .