در اين وقت پنج ساله بود ، عزل عباس بن جعفر از خراسان و نصب خالد الغطريف بن عطأ ، رفتن يحيى بن عبد اللّه بن حسن بن حسن بن على بن ابيطالب عليه السّلام به ديلم و متزلزل نمودن آنجا را ، خروج حصين خارجى در خراسان كه در سال صد و هفتاد و هفت به دست عساكر خليفه مقتول شد ، وفات محمّد بن اسحق بن ابراهيم ابو العنبس الشاعر ، ولادت ادريس بن ادريس بن عبد اللّه بن حسن بن حسن بن على بن ابيطالب ( ع ) و ما اجمالى از حال ادريس بن عبد اللّه را پيش ذكر نمودهايم .
اروپا - ( اسپانيول ) فراغت هشام از كار دو برادر خود سليمان و عبد اللّه به اخراج و جلا دادن آنها از اسپانيول ، جنگ عيسويان اسپانيول با مسلمانان اين مملكت و كشته شدن شصت هزار نفر از قشون اسلام ، حبس كردن هشام پسر خود عبد الملك را كه سؤ ظنّى در حق او حاصل نموده بود و عبد الملك در حبس ماند تا درگذشت ، ( رومية الصغرى ) جنگ عبد الرحمن بن عبد الملك بن صالح با روميها و بعضى . گفتهاند كه خود عبد الملك بن صالح مباشر اين جنگ بود ، بههرحال سرماى سختى به قشون اسلام زياد صدمه وارد آورد .
[ سنه 176 هجرى - سنه 792 مسيحى ]
آسيا - يحيى بن عبد اللّه حسن بن حسن بن علّى بن ابيطالب عليه السّلام در ميان ديلم شوكت بهمرسانيده ، رشيد لشكرى جرّار با فضل بن يحيى به دفع او مامور كرد و فضل نامهاى به او نوشته او را امان داد . به هرچه اختيار كند ، يحيى در جواب نوشت اگر رشيد قسم بخورد كه آسيبى به من نرساند و به خطّ خود بنويسيد و جمعى از اكابر هم شهادت خود را در آن ورقه بنويسند من تمكين خواهم نمود ، چنان كردند و يحيى به بغداد آمد ، ابتداء هارون به او اكرام نمود بعد او را گرفته حبس كرد و محبوس بود تا درگذشت ، وقوع فتنه فيما بين طايفه مضريّه و يمانيّه در دمشق كه دو سال با هم مقاتله كردند و به همين جهة رشيد عبد الصمّد بن على حاكم دمشق را عزل و ابراهيم بن صالح را به جاى او نصب كرد ، وفات فرج بن فضاله و صالح بن بشر قارى كه در حديث چندان ربطى نداشت ، وفات نعيم بن ميسره « 1 » نحوى كوفى ، عزل كردن رشيد موسى بن عيسى را از مصر و واگذار
هامش
( 1 ) . كامل : ميسره .