[ سنه 103 هجرى - سنه 721 مسيحى ]
آسيا - عزل كردن عمر بن هبيره والى كوفه و بصره و خراسان سعيد والى خراسان را كه در سغد سمرقند بود و نصب كردن سعيد بن عمرو الحرشى از بنى حريش بن كعب بن ربيعة بن عامر بن صعصعه را به جاى او كه اينمعنى اسباب خوف و هراس اهل سغد شد .
وفات مجاهد و عطا و خالد بن سعدان فقيه حمص و ابو بردة بن ابو موسى اشعرى قاضى كوفه ، فوت شعبى به قولى ، وفات عمره بنت عبد الرّحمن بن سعيد زرارة الانصارى .
[ سنه 104 هجرى - سنه 722 مسيحى ]
آسيا - توجّه سعيد الحرشى والى خراسان به جانب اهل سغد ، و عبور از جيحون و مقاتله با آنها كه پس از صلح باز اسباب كدورت و قتل فراهم آمده . سعيد حكم كرد سواى تجار كه از اينحكم معافاند ساير سغديها را بالكليه طعمه شمشير كنند و خبر اين فتح را به جاى اينكه به عمر بن هبيره بنويسد به يزيد بن عبد الملك نوشت و اينفقره اسباب رنجش و كينهء عمر بن هبيره گرديد ، بالجمله در اينسفر سعيد حرشى زرنج و كش و نسف را از بلاد تركستان به گرفت و سليمان ابى السّرى را بر امر حرب و خراج اينولايت گماشت و سلطان ايشان را كه سبغرى نام داشت به خراسان آورده بكشت و بر دار زد ، ورود عساكر اسلام بر بلاد خزر و معاونت اهل قفچاق طايفه خزر را و مقاتله اينطايفه با عساكر اسلام در مرج الحجاره و غلبهء آنها بر مسلمين و فرار مسلمين پس از نهب اموال آنها ، و آمدن نزد يزيد بن عبد الملك كه وى جرّاح بن عبد اللّه الحكمى را به جنگ خزر مامور كرد و جراح در باب الابواب با طايفهء خزر جنگ كرده فتح نمايانى نمود ، ولادت ابو العبّاس عبد الله بن محمّد بن على بن محمد بن على كه سفّاح باشد در ربيع الاخر ، عزل كردن عمر بن هبيره سعيد الحرشى را از خراسان و تصب سعيد بن أسلم بن زرعة الكلابى به جاى او ، وفات عبد الرحمن بن حيان بن ثابت انصارى « 1 » ، وفات عامر بن سعد بن ابى وقاص .
[ سنه 105 هجرى - سنه 723 مسيحى ]
آسيا - خروج حرورى معروف به عقفان بر يزيد بن عبد الملك كه به دلالت برادر يزيد
هامش
( 1 ) . كامل : عبد الرحمن بن حسان بن ثابت انصارى و همين صحيح است .