ديگر بر جانب شمالى مسجد جامع ، خواجه عمر غازى ريغدمونى « 1 » است و پسر او ابو بكر كه عالم و زاهد و عارف بودهاند و امام مسجد جامع ، وفات پدر در رمضان سنهء ثلاث و تسعين و اربعمائه ( 493 ) بوده است ، و وفات پسر در جمادى الاولى سنهء ثمانى عشر و خمسائه ( 518 ) بوده ،
و بر جانب شمالى اين عزيزان ، اندك مسافتى ، مزار الشيخ السالك الناسك شيخ محمد حلاج « 2 » است ، رحمه اللّه ، كه از جملهء خلفاى خانوادهء خواجگانند رحمهم اللّه .
ديگر بر جانب جنوبى مسجد جامع ، اندك مسافتى ، گنبد مختصريست ، و در وى مزار ارسلان خان غازى است رحمه اللّه ، و واقع چنان نيست ، چرا كه وفات او در بلخ بوده است ، در سنهء اربع او خمس و عشرين و خمسمائه ( 524 يا 525 ) و قالب او را از بلخ به مرو بردند و در مدرسهيى كه بنا كرده است دفن كردهاند ، و ولادت او در سوس بوده است كه ديهى است از ديههاى مرو و او فرزند نبيرهء بانى رباط ملكست و سلطان سنجر « 3 » داماد اوست ، و او را طفقاج خان نيز ميگفتهاند ، و طفقاج كبير :
ابراهيم بن نصر است ، پدر بانى رباط ملك ، و منارهيى كه متصل به مسجد جامع است ، عمارت ارسلان خان است ، و آن در سنهء احدى و عشرين و خمسمائه ( 521 ) بوده است ،
ديگر بر دروازهء آهنگران در اندرون حصار ، تربت شيخ العالم العارف المجاهد « 4 » شيخ نور الدين خلوتى است ، رحمه اللّه ، كه از خلفاى خانوادهء شيخ الكبير نجم الدين كبرىاند ، قدس اللّه سره ، 5
هامش
( 1 ) - ريغدمونى منسوبست به « ريغدمون » بفتح اول و ثالث ، و آن قريهييست در چهار فرسنگى بخارا .
« معجم البلدان »
( 2 ) - فخر الدين على صفى مينويسد كه قبر وى در ولايت بلخ است ، و البته بخطا رفته است .
ر ك « رشحات ص 41 »
( 3 ) - چ : المجاهد المشاهد .
( 4 ) - چ : روحه .