به لقب عماد الملكى نواخته وزير ممالك ساخت . و احمد اياز را خواجهء جهان خطاب كرده سپهسالار گجرات گردانيد « 1 » . و ملك مقبول را خان جهان كرده وزير گجرات ساخت . و محمّد پسر قتلغ خان را الپ « 2 » خان ناميده از ممالك گجرات اقطاع داده و ملك شهاب الدّين ملك التّجار گشته نوسارى جاگيرش شد .
و در بدايت حال كه هنوز امور سلطنت استقامت پيدا نكرده بود كه ترمشزين « 3 » خان بن دوا خان « 4 » ، حاكم الوس جغتاى كه عدالتگسترى و شجاعت رستم را جمع « 5 » داشت و پادشاه مسلمانان بود ، با لشكر افزون از اقطار امطار و اوراق اشجار قاصد تسخير هندوستان شده در شهور سنهء سبع و عشرين و سبعمائه [ 727 / 7 - 1326 م ] ، داخل آن مملكت شد و از لمغان « 6 » و ملتان تا دروازهء دهلى بعضى را تاخته و غارت كرده و بعضى را به قول و امان متصرّف گشته ظاهر آن بلده را معسكر خود ساخت .
و سلطان محمّد تغلق در مقام عجز و نياز آمده مقابله و مقاتلهء او مناسب نديده بناء على ذلك ، جمعى از اهل اعتبار را در ميان انداخته از نقود و جواهر آن مقدار كه موجب تسلّى خاطر « 7 » ترمشزين « 8 » خان شود ، پيشكش كرد و بدان عرض و ناموس خود و مملكت بازخريده نوعى نمود كه ترمشزين خان ، به زودى ، از ظاهر دهلى كوچ كرد ، ليك به جانب گجرات رفته آن ولايت و [ 229 ] ولايات سر راه را نهب و غارت كرده و مال عالم به دست آورده اسير بسيار گرفت از گجرات با غنيمت « 9 » موفور به مملكت « 10 » سند درآمد و آنجا نيز آنچه از دست برآمد تقصير ناكرده از بالاى « 11 » ملتان ، سالما غانما ، به وطن خود مراجعت فرمود . و ضياء برنى ، از ملاحظهء روزگار ، اين واقعه را در تاريخ خويش مرقوم نساخته .
هامش
( 1 ) . ش : گردانيدند .
( 2 ) . پ . ش : الف خان .
( 3 ) . پت : ترمزين .
( 4 ) . پت . م ، 1 / 238 . ن ، 1 / 134 : داوود خان .
( 5 ) . ش : « را جمع » ندارد .
( 6 ) . پت : لمعان .
( 7 ) . ش : « خاطر » ندارد .
( 8 ) . پت : ترمزين . متن انگليسى ، 1 / 237 : ترمشيرينToormooshreen.
( 9 ) . ش : غنيمت ندارد .
( 10 ) . ش : ملك .
( 11 ) . پ : پهلوى از ش تصحيح شد . س . ن . همانجا : از راه سند و ملتان .