و بعضى از مورّخين گفتهاند كه از ساختن اين قسم قصر كه هيچ ضرورى نبود ، بوى آن مىآيد كه الغ خان قصد پدر نموده باشد . و ضياء برنى « 1 » كه در عصر سلطان فيروز بود و سلطان فيروز به سلطان محمّد اعتقاد مفرط داشت ، از ملاحظهء او اين معنى ننوشته ، ليكن بر ضماير ارباب بصيرت پوشيده نخواهد بود كه اين حكايت از عقل بسيار بعيد است ، چه كه الغ خان نيز با پدر بر سر مائده حاضر بود . اين كرامات از كجا داشت كه همينكه او بيرون رود سقف فرود آيد .
و از همه رنگينتر آنكه صدر جهان گجراتى در تاريخ خود نوشته كه الغ خان آن عمارت را به طلسم برپا داشت ، چون طلسم را شكست در ساعت سقف به زير آمد . و حاجى محمّد قندهارى در تاريخ خود نوشته كه در آن ساعت كه سلطان به دست شستن مشغول شد صاعقه از آسمان نازل شد و سقف صفّه شكافته بر سرش آمد و اين روايت بر تقدير وقوع به صحّت اقرب مىنمايد ، و اللّه اعلم بحقيقة الحال . و كان ذلك فى شهر ربيع الاوّل سنهء خمس و عشرين و سبعمائه [ 725 / فوريهء 1325 م ] .
زمان سلطنت سلطان غياث الدّين تغلق شاه چهار سال و چند ماه بود . و امير خسرو در عهد او به خلاف زمان سلطان علاء الدّين تغلق شاه از ممرّ معاش فراغت تمام داشت و تغلقنامه كه نسخهء آن « 2 » كمياب است به نام نامى او نوشته .
ذكر سلطنت سلطان اعظم سلطان محمّد تغلق شاه « 3 »
[ 227 ] بعد از فوت پدر ، رسوم عزا به فعل « 4 » آورده بعد از سه روز كه تعزيت به آخر
هامش
- شيخ به زبان درربار فرموده بودند كه « دهلى از تو دور » است . چون سلطان با فتح و نصرت در افغانپور آمد فرمود كه بر سينهء دشمن پاى داده به سلامت آمدم . امّا اين خبر به سمع حضرت شيخ الاقطاب رسيد فرمود كه « دهلى از تو دور » است و اين واقعه در ماه مذكور به انجام رسيد .
( 1 ) . مقصود ، مؤلّف كتاب تاريخ فيروزشاهى است .
( 2 ) . ش : او .
( 3 ) . ش : شاه تغلق . پ : عنوان ندارد .
( 4 ) . پ . ش : به فعل .