پادشاهان گجرات ؛ مقالهء پنجم : در ذكر سلاطين مالوه ؛ مقالهء ششم : در ذكر شاهان خانديس ؛ مقالهء هفتم : در ذكر شاهان بنگاله ؛ مقالهء هشتم : در ذكر پادشاهان ملتان ؛ مقالهء نهم : در ذكر شاهان سند ، مقالهء دهم : در ذكر شاهان كشمير . مقالهء يازدهم : در ذكر فرمانروايان مليبار ؛ مقالهء دوازدهم :
در ذكر حالات مشايخ هند ؛ خاتمه : در ذكر كيفيّت هندوستان .
فرشته در مقدّمهء كتاب به منابع مورد استفاده اشاره كرده است و ، علاوهبر آن ، از كتابهايى چون : الكامل ، فتوح السلاطين ، تاريخ بيهقى ، آثار اميرخسرو دهلوى ، جامع الحكايات ، تاريخ صدر جهان ، تأليف فيض اللّه بندائى ، طبقات محمود شاهيه ، تأليف عبد الكريم بن محمود نيمديهى ، تحفهء اكبر شاهى ، تأليف عبّاس خان سروانى بهرهها برده است .
سرگذشت مؤلّف تاريخ فرشته
محمّد قاسم استرآبادى ، فرزند مولانا غلامعلى هندوشاه « 1 » ، مشهور به « فرشته » ، حكيم و مورّخ ايرانىتبار مهاجر به هند كه از وى با عنوان « غريبان » و « غريبزاده » نيز ياد شده است « 2 » . متأسفانه از دوران زندگى وى در ايران اطلاعى در دست نيست .
همينقدر مىدانيم كه ظاهرا در سال 977 ق / 70 - 1569 م متولّد شد « 3 » . پس از تحصيلات مقدّماتى و كسب دانش ، در دوازده سالگى همراه پدر به هند رفت و در
هامش
( 1 ) . فرشته ، 1 / 528 : « شيخا كهكر با هندوشاه خازن كه در سلك اجداد مسود اين اوراق انتظام دارد و مولانا عبد اللّه صدر وقتى كه از ماوراء النّهر مىآمدند سلوك غيرمرضى نمود . »
( 2 ) .islam Ansiklopedisi , C . 13 , S . 133 , Firiste maddesi( 3 ) . در باب تاريخ تولّد فرشته روايات مختلفى وجود دارد . دائرة المعارف اسلام ( تركى ، 13 / 133 ) ، تاريخ تولّد او را سال 960 ق / 1553 م ، و ، اردو دايرهء معارف اسلاميه ( 15 / 265 ) ، سال 980 ق / 1572 م را ذكر كردهاند . درAn Oriental Biographical Dictionery , ( P . 136 )سال تولّد وى 958 ق / 1551 م و به رواياتى 978 ق / 1570 م و محل تولد او استرآباد . و درThe Encyclopaedia of Islam vol . ll , P . 921نيز سال تولّد وى چند سال قبل از 980 ق / 1572 م . و درHistory of India , Vol . VI , P . 207سال 978 ق / 1570 م آمده است .