محدّثان و مشايخ و اكابر غالب « 1 » و در مضامين واقعات تراجم اكابر و فوايد حديثى درج كرده و در اين قسم معدود است تاريخ الشّيخ الامام عبد اللّه اليافعى اليمنى .
طايفهء ششم « 2 » : وقايع و احوال و تراجم مشهوران اين امّت از اكابر سلاطين نامدار و محدّثان بلند مقدار نوشتهاند بر ترتيب حروف [ اوايل ] اسماى آن جماعت « 3 » و تاريخ [ وفيات الاعيان لابن ] خلّكان [ و كتاب الوافى فى الوفيات صلاح الدّين صفدى ] بر اين منهج تأليف يافته .
طايفهء هفتم « 4 » : اعتنا به ذكر طبقات هر طايفهاى به ظهور آوردهاند ، جمعى طبقات فقهاء و اكابر دين نوشته ، مثل الشّيخ الامام تاج الدّين عبد الوهّاب بن على السّبكى الشّامى « 5 » كه در طبقات فقهاء شافعيّه سه نسخه تأليف نموده : « 6 » طبقات كبرى و وسطى و صغرى ، در هر يكى بسى از فوائد و مسائل نفيسه درج كرده « 7 » و همچنين اسنوى طبقات فقهاى شافعيّه به قلم تحرير و تأليف آورده « 8 » .
و جمعى طبقات محدّثان نوشتهاند و امثل ايشان محمّد بن اسماعيل البخارىست ، و ائمّه متابعت آن امام همام نموده ، در اين معنى بسى مصنّفات به مجلاى ظهور آمده « 9 » و از ( 44 - ر ) متأخّران [ شيخ اين فقير ضعيف ] الشّيخ الامام شمس الدّين ابو الخير محمّد السّخاوى المصرى « 10 » كه اكبر تلامذهء شيخ ابن حجر است - رحمه اللّه - و اين فقير كتاب صحيح بخارى من أوّله إلى آخره در مدينهء طيّبه - بين القبر و المنبر - بر او خوانده و در علوم حديث و اصول آن ، از حضرتش بسيار استفاده كرده و فى الحقيقة آن امام بحرىست
هامش
( 1 ) .P: مشايخ و قراء ؛K: غالب + بوده
( 2 ) .P: به « سادسه » تصحيح شده است
( 3 ) .P: جماعت + ترتيب كردهاند
( 4 ) .P: سادسه
( 5 ) .P: الشافعى
( 6 ) .P: فرموده ؛K: فرموده است
( 7 ) .P: همچنين + طبقات حكما و اطبا و شعرا و ارباب النجوم و طبقات مشاهير ساير الفنون و العلوم نوشتهاند
( 8 ) .P: « اسنوى . . . آورده » را ندارد .
( 9 ) .P: در اين معنى گوى سبقت از سابقان ربوده .
( 10 ) .F: شهاب ؛P: و شيخ اين فقير + ضعيف شيخ مشايخ الاسلام رضى اللّه عنه استاد العصر الشيخ شمس الدين ابو الخير محمد السخاوى المصرى .