سادات و اشراف و اعيان حتّى اواسط النّاس آن شهر افشانده آمد . معادل شانزده عرّاده توپ از قلعهجات زنگزور و آقسراى با ساير آلات و ادوات حرب به تصرّف درآمد و موكب و الا به عزيمت ولايت ارزنة الرّوم پىسپر شد .
ذكر عزيمت نوّاب نايب السلطنه به تسخير ولايت ارزنة الرّوم و فتوحات واقعه در آن مرزوبوم تا هنگام ورود موكب ظفرانگيز به دار السّلطنه تبريز
در حين عزيمت نوّاب نايب السلطنه بهسمت ارزنة الرّوم ، حاجى حسن پاشاى چچن اوغلى سرعسكر بايزيد به قلعه سنگ ، كه در قلّهء كوه واقع است ، پناه برد و از مأموريّت امير اصلان خان دنبلى در آنجا نيز تاب درنگ نياورده راه ارزنة الروم سپرد در منزل الشكرد به عرض و الا رسيد كه جمعيّت بسيارى از رومى در حسن قلعه بوده و بعد از فتح بايزيد بهسمت قراحصار و معدن و نريمان كه آن طرف ارزنة الرّوم است ، فرار نمودهاند و محالات اين طرف كلّا از سپاه و رعيّت خالى است و سپاه منصور را زمان قلعهگيرى و كوهمالى . نوّاب نايب السلطنه ، محمد زمان خان دولوى قاجار خالوزادهء خود و حسن خان قاجار قزوينى و عبد الله خان دماوندى و رحمت الله خان فراهانى را با ده هزار پياده و هشتهزار سواره به تعاقب جمعيّت فرارى رومى فرستاد و خود نيز از راه ملازگرد « 1 » به آن سامان روى نهاد . در منزل خامور « 2 » صدقى آفندى مدرّس ارزنة الرّوم با جمعى از علما از جانب اوجاقلويان و سوباشيان شهر و سرخيلان ايلات به خدمت و الا تشرف « 3 » جست . سرعسكر هم كه در نارين قلعه بود ، عريضه و معتمدى فرستاد و استدعاى عفو تقصيرات خود را نموده متقبّل پيشكش و خدمت شد . از اتفاقات در
هامش
( 1 ) . ملازگرد : در استان موش تركيه و شمال درياچه وان قرار دارد .
( 2 ) . خامور : در استان آغرى و در شرق تركيه واقع است .
( 3 ) . ملى : « تشريف »