وقايع اين دوران آگاهى يابد .
از مورّخان اين دوره ، كه وقايعنگار يا نويسنده روزنامچه بودهاند ، مىتوان اشخاص زير را نام برد :
1 - ميرزا محمد رضى تبريزى مؤلف كتاب زينت التواريخ ، كه از ظهور خلقت آدم تا ده سال سلطنت فتحعلشاه را به تحرير كشيده است .
2 - ميرزا محمد صادق مروزى شيرازى وقايعنگار ، كه سى و شش سال از وقايع اين عهد را در كتاب تاريخ جهانآرا به تحرير درآورده است .
3 - ميرزا فضل الله بن عبد النبى شريفى الحسينى شيرازى متخلص به خاورى است ، كه تاريخ ذو القرنين را با توجه به منبع عهد آقا محمد خان ، يعنى تاريخ محمدى تاليف محمد تقى ساروى نگاشته است و در آن به توصيف خاندان قاجار از بدايت تا اواسط سلطنت محمد شاه قاجار پرداخته و از اينرو ، يكى از كاملترين منابع دست اول تاريخ عهد قاجار است كه ، مورخان و محققان كشور مىتوانند با دسترسى به آن ، تاريخ قاجار را تا حاكميت ميرزا آغاسى در عهد قاجار مورد پژوهش قرار دهند .
خاورى كيست ؟
صاحب حديقه الشعراء در مورد او مىنويسد : اسم شريفش ، ميرزا فضل الله از اعزّه سادات شيراز و برادر مهتر ميرزاى راز و از احفاد مير سيد شريف علامهاند . آبا و اجدادشان اغلب در شيراز ، كلانترى و بعضى از آنها قضاوت و امامت جمعه و رياست تامه داشتهاند . والد مغفورشان ميرزا عبد النبى ، داماد مرحمت پناه آقا محمد هاشم ذهبى است كه ايشان [ از ] صبيهزادگان آقا محمد هاشماند و خود آقا محمد هاشم ، در بدايت حال ، منشى ديوان بوده و خدمت مىكرده تا به خدمت نارد شاه رسيده و در نگارش سبعه عموما و خط نستعليق و شكسته كمال مهارت داشته و در علم انشاء نيز مشهور و معروف ، و چون فطرت پاكش ، قابل افاضهء فيض الهى بود ، در اواسط حال از خدمت نادر شاه استعفا و به اشاره و ارشاد جناب سيد قطب الدين محمد شيرازى ، كه از اجله عرفاى عهد خودند ، مشغول عبادت در خدمت پادشاه حقيقى شده تا درجه كمال يافت و جناب سيد قطب الدين ايشان را به مصاهرت خود سرافراز كرد كه نسب ايشان ، يعنى « خاورى