ديگر در سنهء خمس و ستين و تسعمائه سيل عظيمى به قزوين آمده دو هزار خانه [ و ] درب ابهر قزوين خراب شد .
ديگر در سنهء احدى و ثمانين و تسعمائه در اردبيل طاعون شد و سى هزار نفس بدرود حيات نمودند .
شرح رحلت نوّاب جنت مكان
نوّاب جنت مكان به دو سال قبل از آنكه به جنت اعلى خرامد مريض گشته عرض مرض اشتداد يافت و جمعى از استاجلويان كه از اسماعيل ميرزا خايف بودند ، مثل مراد خان سفرهچى نوادهء منتشا سلطان و حسين بيگ يوزباشى [ و ] پيرى بيگ قوچلو قورچى تير و كمان و محمد ميرآخورباشى و اللّه قلى سلطان ايجك اوغلى بر سلطنت [ گ 32 آ ] حيدر ميرزا اتفاق نمودند و صدر الدين خان صفوى با كل طبقهء شيخاوند و گرجى بر اين امر اتفاق نمودند و حسين قلى خلفا روملو و امير اصلان سلطان افشار و حيدر سلطان جابوق تركمان به سلطنت اسماعيل ميرزا اتفاق نمودند فيما بين ايشان دو گروهى به هم رسيده ، جماعت اسماعيل ميرزايى ، سلطان حيدريان را به خيانت منسوب ساخته زبان طعن بر ايشان گشودند و نوّاب جنت مكان بعد از صحت ، اصلاح آن امر نموده از طرفين بازخواستى ننمود . اما استاجلويان را كه در درگاه معلّى بودند بنابر افساد اسماعيل ميرزائيان به اطراف فرستاده متفرق نمود و جمعى از قورچيان را تعيين نمودند كه به قلعهء قهقهه رفته چون مستحفظا [ ن ] آنجا حيدر ميرزايى بودند و اسماعيل ميرزا در قلعه بود او را از شرّ ايشان محافظت نمايند . و در سنهء سيچقانئيل سنهء اربع و ثمانين و تسعمائه كه دو سال از آن واقعه گذشته بود اندك عارضه عارض ذات همايون شده از رهگذر دارو كشيدن كه بعضى از اعضاى آن حضرت سوخته بود وجعى حاصل شد و رفته رفته اشتداد يافته به تب منجر گشت و بىگمان متوجه حظاير جنان گشت . قبل از آنكه وداع تاج و تخت نمايند شاهزادههاى عظام را كه در خدمت بودند تسلّى داده مرخص ساختند . سلطان حيدر آن شب در دولتخانه ، به مصلحت والدهء خود توقف