پادشاه ارمنستان بر ضدّ لوكولّوس سردار رومى بود ، ولى بعد به پومپه سردار ديگر روم تسليم شد . بعد از مرگ او ايام فترت يكسال طول كشيد و سپس ماآنو ، كه عنوان « خداوند » داشت ، 18 سال و پنجماه سلطنت كرد . معلوم نيست ، كه او پسر كى بوده ، تصوّر ميكنند ، كه از خانوادهء ديگرى است و نيز گمان ميكنند ، كه معاصر كراسّوس بوده ، زيرا ديوكاسّيوس نوشته آبگار نامى ، كه متّحد پومپه بود ، طرفدار پارتيها گرديد و به كراسّوس خيانت كرد ( تاريخ روم ، كتاب 40 ، بند 20 - 22 ) ، ممكن است ، كه ديوكاسّيوس ، آبگار معاصر كراسّوس را با سلف او ، كه به پومپه تسليم شده بود ، التباس كرده باشد . كليّة بايد در نظر داشت ، كه چون پادشاهان ادس غالبا نامشان آبگار است ، مورّخين در اشتباه افتادهاند .
پلوتارك چنان كه گذشت نوشته ، كه آريامنس « 1 » نامى به كراسّوس خيانت كرد ( كراسّوس ، بند 21 ) .
2 - بعد از مانّوس ، پاكور ( بسريانى فكورى ) جانشين او شد و پنجسال سلطنت كرد . به نظر ميآيد ، كه اين شخص از خانواده سلطنت نبود . در زمان او ، چنان كه يوسف فلاويوس گويد و موسىخورن نيز ، پاكور پسر ارد اوّل پادشاه اشكانى ايران بسوريّه رفت و پاكور اوّلى با پاكور دوّمى همراه بود .
3 - آبگار ، مدّت سلطنت سه سال بود .
4 - آبگار سوماكا ( يعنى سرخ ) مدّت سلطنت سه سال بود .
5 - ماآنو « 2 » ( سافلول ) مدّت سلطنت 28 سال بود ( معنى سافلول معلوم نيست ) .
از اين زمان تاريخ دولت خسرون روشن نيست . از يكطرف ديده مىشود ، كه پادشاهان آديابن ، دستنشانده اشكانيان ، در خسرون سلطنت ميكنند ، از طرف ديگر موسىخورن بعض پادشاهان ارمنستان را از خانواده آبگارها و اينها را از خانواده اشكانى ميداند . از آنچه در جاى خود گفته شد ، معلوم است ، كه آديابن
هامش
( 1 ) -Ariamnes .( 2 ) -Maanou ( Safeloul ) .