تميستوكل جواب داد : وقتى بين روز عيد و روز بعد از عيد مناظره درگرفت و روز كار بروز عيد چنين گفت : « من هيچ فراغت ندارم و حال آنكه تو بجز مشغول كردن مردم بعيش و خوشى كارى ندارى ، هرچه من جمع كنم تو خرج كنى » روز عيد جواب داد : « اگر من نبودم ، تو اصلا وجود نداشتى » . 4 - تميستوكل پسرى داشت ، كه نزد مادر خيلى عزيز و گرامى و بواسطهء او نزد پدرش گستاخ بود .
بنابراين تيمستوكل همواره ميگفت : « هيچ يونانى به قدر پسرم بر من مسلّط نيست ، زيرا آتنيها بر ساير يونانيها مسلّطاند و من - بر آتنىها و زنم - بر من و پسرم - بر زنم » .
5 - روزى يكى از اهالى سريف « 1 » به او گفت ، افتخارات تو از خودت نيست ، بلكه از وطن تو است . تميستوكل جواب داد : « صحيح است ، ولى ، اگر من از اهل سريف بودم ، نامى نميگشتم ، چنان كه ، اگر تو هم آتنى بودى ، به جائى نميرسيدى »
مبحث سوم - روابط ايران و يونان
مخاصمهء يونان با پارسىها
چنان كه از قضيّهء تميستوكل استنباط مىشود ، اردشير جنگهائى در مشرق ايران كرده يا شايد اشارهاى ، كه پلوتارك به آن كرده ، همان جنگهائى است ، كه او با برادر بزرگتر خود ويشتاسپ داشته . بهرحال كيفيّات اين جنگها را نميدانيم . بيشتر جالب نظر است ، مخاصمهاى ، كه بين يونان و ايران بوده ، زيرا مورّخين يونانى اطلاعاتى راجع بروابط يونان و ايران اين زمان دادهاند .
اتّحاد دلس « 2 »
اگرچه آتن و اسپارت هر دو در زمان خشيارشا با ايران ميجنگيدند ، ولى اهميّت آتن در اين جنگها بمراتب بيشتر بود .
راست است ، كه اسپارتيها شجاع و دلير بودند و موافق قوانين خود ، وقتى كه بجنگ ميرفتند ، ميبايست فتح كنند يا كشته شوند ، ولى ، چنان كه از وقايع جنگهاى ايران و يونان ديده مىشود ، فكر آتنىها بيش از قوّه كار ميكرد : در جنگ ماراتن طرز
هامش
( 1 ) -Seriphe .( 2 ) -Delos .