مبحث هشتم مخاصمهء اسپارت ، جنگ ايران و لاسدمون ، فرمان اردشير
اوضاع آسياى صغير
چنان كه كزنفون گويد ( تاريخ يونان ، كتاب 3 ، فصل 1 ) تيسافرن در ازاى خدماتى ، كه به اردشير كرده بود ، بايالت سابق خود برقرار گرديد و ايالات كوروش كوچك هم به او اعطا شد . اين والى ، همين كه بآسياى صغير برگشت ، به تمام شهرهاى يونانى امر كرد ، كه بايد حكومت او را بشناسند . شهرهاى مزبور براى حفظ آزادى خود و نيز از اين جهت ، كه كوروش را بر تيسافرن ترجيح داده بودند و حالا از كينهتوزى او ميترسيدند ، رسولانى به لاسدمون فرستاده كمك آن را درخواست كردند و دولت اسپارت تيمبرون « 1 » را با پنجهزار پياده و سيصد سوار بآسيا فرستاد . اين سردار قواى تمام شهرهاى يونانى را بقواى خود افزود و باوجود اين ، چون عدّهء خود را براى جنگ با تيسافرن كافى نميديد ، در بلنديها مانده بجلگهها براى نبرد نزول نكرد . احوال چنين بود ، تا سربازان يونانى ، كه از كونّاكسا عقب مىنشستند ، به بيزانس وارد شدند و كزنفون با قشون خود ، چنان كه بالاتر ذكر شد ، بقواى تيمبرون ملحق گرديد . پس از آن اين سردار لاسدمونى جنگ تعرّضى پيش گرفته بىاشكال شهرهاى ولايات پرگام « 2 » ، تترانى « 3 » و هالىسارن « 4 » را تسخير كرد ( در حدود 399 ق . م ) . بعد چند قلعه را ، كه ساخلو صحيح نداشت گرفت و شهر لاريس « 5 » را در محاصره گذارد . اين شهر در االى « 6 » واقع بود و آنرا مصرى ميناميدند ( كزنفون در اينجا گفتهء خود را « در تربيت كوروش » تأييد كرده ، بصفحهء 362 رجوع شود . م . ) شهر مزبور نخواست تسليم شود و سردار لاسدمونى محاصره را ترك كرده به افس « 7 » رفت ، تا تدارك خود را ديده به كاريّه حمله برد ، ولى در اين احوال دولت اسپارت او را عزل و درسيلّيداس « 8 » را بجاى وى نصب كرد . سردار مزبور ،
هامش
( 1 ) -Timbron .( 2 ) -Pergame .( 3 ) -Teutranie .( 4 ) -Halisarne .( 5 ) -Larisse .( 6 ) -Eolie .( 7 ) -Ephese .( 8 ) -Dercillidas .