را با ذكر خير بريم .
قسمت يازدهم جنگهاى ايران و يونان بروايت ديودور سىسىلى « 1 »
مضامين نوشتههاى هرودوت چنان بود كه ذكر شد . از مورّخين ديگر يونانى ، كسى كه بعد از هرودوت بالنسبه به ديگران مشروحتر وقايع جنگهاى خشيارشا را نوشته و نوشتههاى او بما رسيده ، ديودور سىسىلى است ، ولى ، چون مورّخ مذكور غالبا از نوشتههاى مورّخين قبل مانند هرودوت و غيره استفاده و همان مطالب را تكرار كرده ، لازم نيست مضامين تمام نوشتههاى او را ذكر كنيم اما بعض جاهاى كتاب يازدهم او ، چون حاوى مطالبى است ، كه هرودوت ننوشته يا باجمال گذرانده ، مقتضى است ذكر شود و چنين است مطالب مذكوره :
ديودور گويد ( كتاب 11 ، بند 1 - 2 ) مردونيوس پارسى ، پسر خاله و داماد خشيارشا « 2 » از حيث رشادت و عقل در ميان هموطنان خود ممتاز بود . خشيارشا در تحت نفوذ او واقع و عازم شد يونانيها را نابود كند و با اين مقصود همراهى و مساعدت اهالى قرطاجنه را طلبيد . قرار شد ، كه خشيارشا بيونان قشون بكشد و اهالى قرطاجنه با يونانيهائى ، كه در ايطاليا و سىسيل سكنى دارند ، جنگ كنند .
برحسب معاهده اهالى قرطاجنه پول وافرى را ، كه جمع كرده بودند ، به مصرف گرفتن سپاه از ايطاليا ، لىگورى « 3 » ، گل « 4 » ، ايبرى « 5 » ، ليبيا و قرطاجنه رسانيده در مدت سه سال قوهاى تجهيز كردند ، كه عدّهء نفراتش به سيصد هزار و عدّهء سفاين آن به دويست ميرسيد ( در اينجا لازم است گفته شود ، كه بعض محققين داخل شدن قرطاجنه را بجنگ ايران و يونان نتيجهء قرارداد اتحادى ميدانند ، كه از زمان مطيعشدن فينيقىها يا پس از آن بين قرطاجنه و ايران وجود داشته ، اما در اين مورد ، كه
هامش
( 1 ) -Diador de Sicile .( 2 ) - مردونيه پسر گبرياس از خواهر داريوش بود و ( ارتهزوستر ) دختر داريوش را بزنى داشت .
( 3 ) -Ligurie( ايالت شمالي ايطاليا در كنار خليجژن ) .
( 4 ) -Gaule .( فرانسهء كنونى ) .
( 5 ) -Iberie( اسپانياى امروز ) .