ميبايست روى طنابهائى در بلندى 100 پا از زمين قرار گرفته كار كنند . نتيجهء اين تحقيقات در 1907 طبع و منتشر شد ، سرلوحهء كتاب اين است : « حجاريها و كتيبههاى داريوش بزرگ - يك مقابله جديد متن پارسى ، شوشى و بابلى با ترجمههاى انگليسى » « 1 » . مضامين اين كتيبهها در فصلى كه راجع بآثار هخامنشى است بيايد . مقارن اين زمان در حوالى حدود ايران حفرّياتى در مرو و عشقآباد بتوسط مؤسسه ( كارنه جى ) امريكائى بدستيارى ( پومپلّى ) « 2 » به عمل آمد و اشياء زيادى پيدا شد كه جلب توجه كرد ، ازجمله از اين حيث كه باشياء منكشفهء ( سومر ) شباهت داشت . بنابراين بعض علماء حدس زدند كه بين تمدن سومر و ماوراء بحر خزر ارتباطى بوده و شايد سومرىها از طرف شمال بسواحل خليجپارس رفتهاند . اخيرا امريكائىها در تختجمشيد و محل احتمالى شهر صد دروازه ، در نزديكى دامغان ، به اجازه دولت بكاوشهائى پرداختهاند و فرانسويها نيز در نهاوند به همان كار اشتغال دارند .
سوريّه
حفريات سوريّه ميبايست خيلى طرف توجه باشد ، زيرا محلهائى كه در تورية ذكر مىشود غالبا در فلسطين يا در اين صفحه است .
باوجوداين حفريّات و كاوشها در اينجا پيشرفتهاى سائر جاهاى تاريخى را نداشته .
در ميان هيئتهائى كه براى تحقيقات و كاوشها بسوريه فرستاده شده ، نامىترين آنها هيئتى است كه در 1860 در زمان امپراطور فرانسويها ناپلئون سوّم در تحت رياست ( رنان ) بسوريه رفت . اگر چه كشفيات اين هيئت مهم است ، ولى نسبت به پولى كه خرج شده در آسور و مصر به نتائج بيشترى رسيدهاند . گذشته از اين نكته ، آثارى كه بدست آمده بيشتر مربوط بازمنهء بعد است . نتيجهء زحمات اين هيئت در كتابى موسوم به « هيئت فينيقيه » « 3 » بطبع رسيده . در قبرس و جزيره ( كرت ) حفريات نتايج بهترى داد . در قرطاجنه كاردينال فرانسوى ( لاوى ژرى ) بدستيارى راهبين
هامش
( 1 ) -The sculptures and inscriptions of Darius the Great . . . . A new eollation of the Persian , Susian and Babylonian texte with English translations .( 2 ) -Pompelli .( 3 ) -Mission en Phenieie .