خود برگشت و خواست يكى از آداب يونانى ( جشن مادر آلهه ) را در نهان بگيرد ، پادشاه آگاه شد و او را كشت . امروز اگر كسى اسم اين شخص را در حضور سكاها ببرد گويند ، كه او را نمىشناسند » . مورّخ مذكور گويد ، كه سكاها بعض عادات يونانى را استهزاء مىكنند و مخصوصا ميخندند به اينكه يونانيها خداى شراب درست كردهاند و در عيد او مجالس شرب با غوغا و عربدههاى مستى ترتيب ميدهند .
عدّهء نفوس ، طرز معيشت
هرودوت گويد : عدّه سكاها معلوم نيست ، كه چيست . بعضى گويند زياد است و برخى آنها را قليل العدّه ميدانند . چيزهاى ديدنى در اين مملكت نيست ، جز رودهاى عظيم ، كه از آن ذكرى بالاتر شده « 1 » . سكاها مردمان فقير و بىبضاعتاند . غالبا با خانوادههاى خود روى اسبها حركت و از حشم گذران ميكنند . در تيراندازى ماهرند . زبان سكائى مختلف است ، زيرا سكاهاى غربى با آخرين سكاهاى شرقى بتوسط مترجم حرف ميزنند .
راجع بخانوادهء سكائى عقائد نويسندگان قديم متشتّت است . هرودوت گويد ، كه بيش از يك زن نميگرفتند . بقراط گفته ، كه تعدّد زوجات بين آنها معمول بود .
سترابون نوشته ، در ميان بعض طوائف سكائى زن اشتراكى است . راجع بغذاى سكاها بايد گفت ، كه پلين و سترابون بعض طوائف سكائى را آدمخوار دانستهاند ، ولى غذاى آنها غالبا شير گاو و گوشت گوسفند و ماديان بوده از حفرياتى ، كه در بعض قبرهاى سكائى كردهاند ، معلوم شده ، كه اين قبرها از زمان هرودوت نيست ، يعنى زمان آنها پائينتر ميايد . چيزهائى ، كه يافتهاند ، اشياء آهنى است مانند : زره ، قمه ، نيزه و غيره . بعد ظروفى از مفرغ ، اسباب و ادوات خانه ، آينه ، گردنبند ، زينتهاى زنانه از شيشه ، طلا ، نقره ، كهربا و غيره ، كه از تجارت با يونان و روم يا از غارت تحصيل ميكردند . رويهمرفته حفرّيات در قبرهاى مذكور نشان ميدهد ، كه از حيث تمدّن در مرحلهاى بسيار پست بوده صنايعى نداشتهاند .
راجع بنژاد آنها بايد گفت ، از چندى باينطرف اين عقيده قوّت يافته ، كه
هامش
( 1 ) - مؤلّف بمناسبت راهى ، كه داريوش پيموده ، پائينتر ذكر كرده .