دشمن بفرستيد . اگر چنين كنيد خواهيد ديد ، كه قبل از آنكه گيرودار جنگ شروع شود ، شما از وضع دشمن خندههاى زياد خواهيد كرد » . كوروش اين بگفت و به طرف جناح راست رفت .
جنگ كوروش با كرزوس
( كتاب 7 ، فصل 1 ) در اين احوال كرزوس دريافت ، كه او در مركز سپاه سنگين اسلحه قرار گرفته و اين سپاه بدشمن نزديكتر از جناحين قشون او است . اين بود ، كه با علامتى بجناحين امر كرد دور تر نرفته به قدر يكربع تغيير جهت دهند ، بعد همين كه جناحين ايستادند ، در حالى كه رويشان به طرف قشون كوروش بود ، كرزوس باز فرمانداد ، كه پيش روند . بر اثر اين فرمان سه فالانژ به قصد حمله بقشون كوروش به حركت آمد ، يكى از جبهه دو ديگر از پهلوهاى راست و چپ . در اينوقت وحشتى بزرگ در سپاه كوروش رويداد ، چنان كه مربعى كوچك در مربع بزرگترى واقع شده باشد ، سپاه كوروش از هر طرف ، باستثناى پشت ، با سواران ، سپاهيان سنگين اسلحه و سبك اسلحه ، كمانداران و عرابهها احاطه شده بود ، ولى اين سپاه بنا بفرمان كوروش از هر طرف با دشمن مواجه شده در كمال خاموشى منتظر بود ، ببيند چه مىشود . كوروش ، همين كه ديد موقع مناسب در رسيده ، سرود جنگى را شروع كرد و تمام قشون جواب داد . توضيح آنكه از هر طرف فرياد جنگى انياليوس « 1 » برآمد ( انياليوس در نزد يونانيها لقب مارس رب النوع جنگ بود ، اينجا هم كزنفون عادت يونانيها را ذكر كرده . م . ) . بعد كوروش در سردستهاى از سواره نظام حركت كرده ، به پهلوى جناح راست دشمن حملهور شد و با نهايت سرعت داخل اين قسمت گشت . سپس يكدسته از پياده نظام ، كه از عقب او روان بود ، بىاينكه ترتيب را به هم زند ، بصفوف دشمن در جاهاى مختلف هجوم آورده داراى تمام مزاياى جدالى شد ، كه از حمله يك سپاه سنگين اسلحه به پهلوى قشون دشمن حاصل مىشود . ارتاگرساس ، چون پنداشت ، كه كوروش جدال را شروع كرده ، در حالى كه شترسواران را موافق دستور كوروش در پيش داشت ، با جناح چپ به حركت آمد . از اينجهت ، كه اسبها بمسافت
هامش
( 1 ) -Enyalius .