مطلّا و مفضض ، جامها و گلدانهاى زرّين ، البسهء ارغوانى فاخر ، جواهرات قيمتى بمعبد مزبور نياز كرد و هداياى زياد ، كه از جمله گردنبند و كمربند زنش بود ، با مجسمهء شيرى ، كه از طلا ساخته بودند و ده تالان وزن داشت ، « 1 » بمعبد مزبور فرستاد ( قيمت اين هدايا ، بطوريكه نوشتهاند ، به پول امروزى ميليونها تومان ميشده . م . ) اگرچه جواب غيبگوهاى جاهاى ديگر به اين صراحت نبود ، باز پادشاه ليدى براى معابد آنها هم هداياى زياد فرستاد . پس از آن وقتى ، كه نوبت سؤال دوّم رسيد ، ( پىتى ) دلف جوابى داد ، كه گنگ و ذو وجهين بود . توضيح آنكه پىتى گفت :
« اگر پادشاه ليدّيه با كوروش جنگ كند ، دولت بزرگى را منهدم خواهد كرد ، پادشاه بايد تشخيص دهد ، كه قوىترين يونانى كدام است و با او متحد گردد » . كرزوس از اين جواب بسيار خوشنود شد ، چه پنداشت ، كه مقصود از دولت بزرگ پارس است و باز هدايائى براى معبد دلف فرستاده در دفعهء سوّم سؤال كرد ، كه آيا سلطنت او دوام خواهد داشت ؟ . غيبگوى دلف جواب داد : « وقتى كه قاطرى پادشاه ليديها گردد ، تو ، اى ليدى سست پا ، برو به طرف هرموس سنگى ، « 2 » درنگ مكن و خجل مباش از اينكه ترسو قلم به روى » . اين جواب بر شادى كرزوس افزود ، چه پيش خود گفت ، كه هرگز قاطرى بر ليدّيه سلطنت نكند و با اين حال سلطنت براى من و دودمانم باقى خواهد ماند . پس از آن كرزوس بنابر جواب اوّلى درصدد جلب دول يونانى برآمد . اوضاع داخلى آتن بسبب ( پىزيسترات ) جبار چنان بود ، كه اين دولت نمىتوانست كمكى كند . اين بود ، كه كرزوس سفيرى باسپارت روانه كرده خواستار كمك گرديد .
سابقا كرزوس مقدار زيادى طلا براى ساختن مجسمه آپلن باسپارت داده و حالا متوقع بود ، كه اسپارت در اينموقع تلافى كند . اسپارتيها سفير را خوب پذيرفته هدايائى را ، كه پادشاه ليدى فرستاده بود ، قبول كردند ، ولى راجع به اتحاد با او بر ضدّ كوروش جواب مبهمى داده گفتند ، در تهيه فرستادن لشكرى خواهند شد و كاسهء بزرگى از مس براى پادشاه ليدى فرستادند ، ولى اين كاسه به مقصد نرسيد ،
هامش
( 1 ) - تقريبا نود من يا 270 كيلوگرام .
( 2 ) - يعنى سواحل رود هرموس در مشرق سارد .