تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ايران باستان ( تاريخ مفصل ايران قديم ) ( فارسى ) — صفحة 202

مساهمون:

ص٢٠٢
بتخت نشاندند . از لوحه‌هائى ، كه در بابل يافته‌اند ، معلوم مىشود ، كه پدر اين شخص كاهن معبد ( سين ) يعنى رب النوع ماه در حرّان بوده و شايد قرابتى با خانواده سلطنت آسور داشته . بهرحال او شخصى نبود ، كه بتواند در چنين موقع باريك دولت بابل را اداره كند و فقط از اينجهت او را بتخت نشاندند ، كه در كنكاش كاهنان بر ضدّ پادشاه قبل شركت داشت . باوجوداين سستى داخلى آرامش بابل بواسطه ابهتى ، كه دولت مزبور در زمان بخت النصر يافته بود ، دوام داشت : سوريّه حركتى نميكرد ، حتى صور از بابل ميخواست كسى را براى پادشاهى بدانجا بفرستد و مصر هم بمستملكات بابل طمع نميورزيد ، ولى دولت ماد ، كه به خوبى از اوضاع داخلى بابل آگاه بود ، موقع را مناسب ديد ، كه خيال ديرين خود را راجع به توسعهء مملكت از طرف مغرب بموقع عمل بگذارد و پادشاه ماد با قشونى داخل بين النهرين گرديد . كيفيات اين جنگ معلوم نيست و حتى نميدانيم مصادمه‌اى بين فريقين رويداده يا نه ، ولى از لوحه‌هاى نبونيد پيداست ، كه او از اين پيش‌آمد خيلى مكدّر بوده ، ولى نه از جهت سياسى ، بلكه از اين جهت ، كه نيت او در تعمير معبد ( سين ) در حرّان به تأخير افتاده بود . لوحه‌هاى او غالبا پر است از اطلاعات راجعه به آثار عتيقه بابل ، بمعابد و استوانه‌هائى ، كه در پىهاى معابد قديم مىيافت و نيز راجع بسلاطين بسيار قديم بابل ، اكد و غيره . از قشون‌كشى پادشاه ماد هم ، اگر اطلاعى ميدهد ، بطور اجمال و بمناسبت معبد حران است . از يك لوحه او چنين مستفاد مىشود كه اگر كوروش بر پادشاه ماد خروج نكرده بود ، جنگ ماد و بابل امتداد مىيافت .

قيام كوروش بر پادشاه ماد

راجع به اين واقعه اسنادى ، كه وجود دارد عبارت است از : نوشته‌هاى مورّخين قديم مانند هرودوت ، كتزياس و غيره ، كه ، چون بيشتر راجع به صباوت و جوانى كوروش و كارهاى او است ، جايش در تاريخ دوره پارسى است و بيايد . تفاوتهائى هم در نوشته‌هاى مورّخين ديده مىشود ، كه در جايش ذكر خواهد شد . خلاصه تمام اين نوشته‌ها اين است ، كه كوروش بر پادشاه ماد ياغى شد و در نتيجهء جنگ يا جنگهائى
تاريخ ايران باستان ( تاريخ مفصل ايران قديم ) ( فارسى ) — صفحة 202 | حسن پيرنيا ( مشير الدوله )