داشتند بقبايل ذيل منقسم بودند :
1 - قبيلهء تاتار و قنقرات كه مسكن ايشان محدود بود از شمال بشطّ ارقون ( از شعب آمور ) و سلنگا و مملكت قوم قرقيز ، از مشرق بچين شمالى يعنى ختا از مغرب بمملكت قوم اويغور و از جنوب بتبّت .
اين دو قبيله از وحشىترين قبايل زردپوست آسياى شمالى بودند و بامپراطوران چين شمالى خراج ميدادند و با اينكه در ابتدا هيچ اهميّتى نداشتند پس از ظهور چنگيز نام تاتار بر كلّيهء زردپوستانى كه زير حكم او رفتهاند اطلاق شده و اردو و اتباع و ياران چنگيز همه تاتار و تتر خوانده شدهاند و اين كلمه منحصرا در دورههاى اول هجوم مغول نام عمومى ايشان بوده ، بعدها كلمهء مغول هم معمول گرديده است .
2 - طايفهء كوچك قيات كه همان طايفهايست كه چنگيز خان از ميان ايشان برخاسته ، مسكن اوّلى ايشان در كنار شعب علياى آمور و جبال قراقروم « 1 » يعنى يابلنويى حاليّه قرار داشته است .
3 - قبايل اويرات و آرلاد و جلاير ما بين نهر انن « 2 » و درياچهء بايكال .
4 - قوم كرائيت ساكن در واحات شرقى صحراى گبى و جنوب درياچهء بايكال تا ديوار چين . اين قوم در مدّت دو قرن پنجم و ششم هجرى قويترين اقوام مغولستان بودند و بر بيشتر طوايف اطراف حكومت داشتند و از سال 398 هجرى كه پادشاه ايشان قبول دين مسيح كرده بود به اين آيين گرويده و به همين جهت از همان ايّام در اروپا مشهور شده و افسانهها در باب اين قوم و پادشاه ايشان بين مردم انتشار يافته بود .
5 - قبيلهء نايمان از قبايل ترك مسكن ايشان در درهء علياى ارخن « 3 » و دامنهء جبال آلتايى و درياچههاى آن حدود كه مثل قبيلهء كرائيت عيسوى بودند و با اين حال هميشه با آن قوم در زد خورد سر ميكردند .
هامش
( 1 ) - اين رشته را نبايد با سلسلهء قراقروم امروزى كه در شمال كشمير و جنوب كاشغر واقع است اشتباه نمود .
( 2 ) -Onon( 3 ) -Orkhon