تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ايران از آغاز تا انقراض سلسله قاجاريه ( فارسى ) — صفحة 767

مساهمون:

ص٧٦٧
شاه حسينقليخان دوم بود كه از طرف فتحعليشاه بحكومت اصفهان و بعد از آن بايالت فارس برقرار بود . حسينقليخان بعنوان طغيان بر برادر ابتدا وزير و كوتوال و كلانتر فارس ( برادر حاجى ابراهيم اعتماد الدّوله ) را كه دست‌نشاندگان شاه بودند دستگير و كور نمود سپس باصفهان تاخت و آنجا را نيز مطيع خود ساخت . فتحعليشاه در اين ايّام در آذربايجان بود و خيال لشكركشى بشروان و قراباغ را داشت . همين‌كه از قصهء شورش برادر اطّلاع يافت بطهران آمد و در بين راه محمّد خان زند را كه سرداران او اسير كرده بودند بحضور آوردند و او در نزديكى تبريز بامر فتحعليشاه نابينا گرديد . حسينقليخان براى مقابله با اردوى فتحعليشاه از راه كزّاز بفراهان آمد امّا قبل از آنكه جنگى اتّفاق افتد دو برادر به خواهش و ميانجيگرى مادر صلح كردند . در همين سال 1213 بود كه فتحعليشاه بنابتوصيهء آقا محمّد خان پسر خود عبّاس ميرزا را كه چهارم پسر او بود و در ذى الحجهء 1203 تولّد يافته رسما به سمت وليعهدى اختيار نمود و بفرمانفرمائى آذربايجان نامزد كرد و سليمانخان اعتضاد الدّولهء قاجار برادر يكى از زنان خود را هم منصب اتابيكى او داد و ميرزا عيسى فراهانى يعنى ميرزا بزرگ قائم مقام اوّل را هم بوزارت او برگماشت . ديگر از كسانى كه بر فتحعليشاه شوريدند پسر شاهرخ شاه افشار يعنى نادر ميرزا بود كه در خراسان طغيان كرد . نادر ميرزا كه تاب مقاومت نداشت پس از رسيدن فتحعليشاه بمشهد از در عذرخواهى درآمد . شاه او را عفو نمود و نادر دختر خود را به عقد ازدواج يكى از شاهزادگان قاجاريّه درآورد و به اين ترتيب آخرين مدّعى كه از خاندان افشار باقى مانده بود از ميان رفت .

قتل اعتماد الدوله در 1215

در اواخر سال 1215 فتحعليشاه نسبت بحاجى ابراهيم كلانتر كه قريب چهارده سال در دستگاه جعفر خان و لطفعليخان و آقا محمّد خان و فتحعليشاه بقدرت تمام