جزئى ديگر را براى مداخله در خاك عثمانى بهانه قرار داد .
ابتداى كشمكش بين ايران و عثمانى در اواخر عهد كريم خان بر سر حمايتى بود كه خان زند از ولاة كردستان عثمانى ميكرد و چون عمر پاشا والى بغداد پاشاى تحت الحمايهء ايران را از كردستان معزول ساخت كريم خان عليمراد خان زند خواهر زادهء خويش را بكردستان فرستاد . ابتدا فتح با زنديّه بود امّا چون عليمراد خان در حين جنگ در حال مستى بدست تركان افتاد لشكريان بىسردارش منهزم شدند . عمر پاشا از ترس كريم خان عليمراد خان را روانهء ايران كرد . كريم خان ميخواست او را بكشد ليكن بالاخره بشفاعت صادقخان او را بخشود .
براى تلافى وهن اين شكست كريم خان سردار ديگرى از زنديّه را به كردستان روانه نمود و او عثمانيان را در اين حدود مغلوب نمود و ضمنا از اولياى دولت عثمانى فرستادن سر عمر پاشا والى بغداد را خواست و قبل از آنكه جواب اين درخواست برسد در اواخر سال 1188 برادر خود صادقخان را با 000 ، 30 سپاهى بتنبيه سليمان آقا حكمران بصره كه با شيخ عمان بر ضدّ ايران معاونت مينمود فرستاد و در اين سفر ناصر خان بن مذكور حكمران بوشهر و بحرين نيز از دريا با صادقخان يارى ميكرد .
اردوى ايران از خشكى و دريا در ماه صفر 1189 بصره را در محاصره گرفتند . انگليسها كه ميدانستند غرض عمدهء كريم خان از لشكركشى ببصره دشمنى با ايشانست دو كشتى جنگى خود را در اختيار سليمان آقا گذاشتند و بعضى از اعراب خوزستان هم جانب عثمانيها را گرفتند و دشمنان از راه خشكى و دريا كوشيدند كه نگذارند قواى صادقخان و ناصر خان به يكديگر اتصال و ارتباط حاصل كنند ليكن اين اقدامات نتيجهاى نداد و لشكريان صادقخان پس از فتح مهمّى از شطّ العرب گذشتند و بصره را در محاصره آوردند .
محاصرهء بصره سيزده ماه طول كشيد و در اين مدّت كار بر سليمان آقا و عمر پاشا و دولت عثمانى سخت شد و بابعالى با فرستادن پاشايان ديار بكر و وان و موصل
تاريخ ايران از آغاز تا انقراض سلسله قاجاريه ( فارسى ) — صفحة 746
مساهمون: عباس إقبال آشتياني
ص٧٤٦