تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ايران از آغاز تا انقراض سلسله قاجاريه ( فارسى ) — صفحة 644

مساهمون:

ص٦٤٤
قرايوسف غفلة مرد و دو پسرش اسكندر و جهانشاه بجنگ با شاهرخ پرداختند و مغلوب شده رى را از دست دادند در جنگ دوّم كه در 832 و در جنگ سوّم كه در 838 اتّفاق افتاد هر دو بار باز غلبه با شاهرخ شد و در دفعهء سوم جهانشاه اطاعت شاهرخ را پذيرفت و از طرف او بحكومت آذربايجان منصوب شد و اسكندر گريخت . بعد از ختم كار تركمانان قراقويونلو شاهرخ ديگر بلشكركشى مهمّى نپرداخته و بقيّهء عمر او بآبادى و حفظ روابط دوستانه با ممالك اطراف مثل چين و هند و تبّت گذشته است . شاهرخ يكى از بهترين پادشاهانى است كه بر ايران سلطنت كرده چه او علاوه بر ديانت و تقوى و عدالت و صلح‌جويى بسيار بخشنده و علم‌دوست و ادب‌پژوه و هنرپرور و آبادكننده بوده و بسيارى از خرابيها كه بدست پدرش تيمور روى كرده بتوسط او مرمّت يافته است در مدّت چهل و سه سال سلطنت با اينكه هيچوقت به قصد كشورگشائى اقدام بجنگ نكرده هر وقت جنگى پيش آمده است با نهايت رشادت جنگيده و تقريبا در تمام نبردهاى خود نيز فاتح بوده است . خود او هم شعر ميگفت و هم خوش مينوشت و هرات در عصر او علاوه بر كتابخانهء بزرگى كه بامر شاهرخ در آنجا تأسيس يافته بود مركز اجتماع علما و ادبا و شعرا و خطّاطان و نقّاشان بود مخصوصا در عصر شاهرخ يك عدّه از بهترين كتب تاريخى زبان فارسى بتشويق و امر آن شاه هنردوست تأليف يافته و اين كار در عهد فرزندان نيز دنباله داشته و تا اوايل عصر صفوى كشيده شده است . از زنان شاهرخ يكى كه گوهرشاد آغا بود نيز بانشاء آثار خير معروفست و او در هرات و مشهد طوس ابنيهء چندى ساخته كه مشهورتر آنها مسجد گوهرشاد ارض اقدس است .