تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ ايران از آغاز تا انقراض سلسله قاجاريه ( فارسى ) — صفحة 626

مساهمون:

ص٦٢٦
بنام حسين صوفى بر خوارزم استيلا يافته بود تيمور به اين عنوان كه آن ناحيه نيز جزء ديوان اولوس جغتاى است بحسين صوفى پيغام فرستاد كه آنجا را بسيورغتمش وارث اين خاندان واگذارد . حسين صوفى نپذيرفت و تيمور بلشكركشى بخوارزم مجبور شد . تيمور در فاصلهء سنوات 773 و 781 چهار بار لشكر بخوارزم برده . بار اول حسين مغلوب شد و از غصّه مرد و تيمور حكومت خوارزم را بپسر حسين سپرد ولى چون اين پسر نيز چندى بعد عصيان كرد تيمور بسركوبى او رفت و او را مطيع ساخت . بار سوّم در 777 و بار چهارم در 780 لشكر به اين ناحيه كشيد و در دفعهء اخير پس از سه ماه و نيم محاصره آنجا را در اوايل 781 گرفت و خراب كرد و خطّهء خوارزم ضميمهء ممالك تيمورى گرديد .

لشكركشى بمغولستان و دشت قبچاق در 776 - 779

در فاصله بين لشكركشيهاى بخوارزم تيمور در طرف مشرق و شمال شرقى ماوراء النّهر يعنى كاشغر و مغولستان و دشت قبچاق نيز چند بار تاخت‌وتاز كرده به اين معنى كه چون تغلق تيمور خان مرد يكى از امراى متنفّذ او قمر الدّين دوغلات بر كارها تسلّط كامل يافت و در كاشغر باستبداد بحكومت مشغول شد . تيمور از اين وضع استفاده نمود و از 776 تا 779 هر وقت كه از جانب خوارزم آسوده ميشد بسپاهيان و قلمرو قمر الدّين ميتاخت و در اين فاصله چند بار قمر الدّين را شكست داد و بدشت قبچاق منهزم نمود . تيمور در 787 دشت قبچاق يعنى ناحيهء بين سيحون و بحيرهء خوارزم و بحر خزر را تسخير كرد و شاهزاده‌اى از خاندان باتو را كه توقتمش نام داشت بر آنجا از خود سلطنت داد و بسمرقند برگشت .

لشكركشيهاى تيمور بخراسان در 782 - 783 و 784 - 785

پس از مرگ ملك معز الدّين كرت كه همواره با تيمور در حال دوستى و صفا بود پسرش ملك غياث الدّين پيرعلى بر خلاف سيرهء پدر چندان اعتنائى نكرد و در قوريلتائى كه اين امير در رمضان 771 در سمرقند تشكيل داد حاضر نشد . در سال 778 تيمور رسولى پيش غياث الدّين فرستاد و در
تاريخ ايران از آغاز تا انقراض سلسله قاجاريه ( فارسى ) — صفحة 626 | عباس إقبال آشتياني / حسن پيرنيا ( مشير الدوله )