كوچبركوچ به بلخ نزول فرمود . و در غيبت موكب همايون در هرات طاعون شد و جمعى كثير هلاك شدند . و سلطان ابو سعيد به سعادت و اقبال از آب جيحون عبور نموده به سمرقند رفت و بىتوقف عازم شاهرخيه شده به ظاهر آن قلعه نزول فرمود . و چون قلعه در غايت استحكام بود ، حكم به ساختن مقابل كوب شد و جمعى از امرا به محاصره مأمور شده به نفس همايون به جانب كان گل معاودت نمود و طوى عظيم در آن موضع ترتيب داده به سبب ختان شاهزادگان قيام به طوى نمودند .
و سلطان محمد ، پادشاه روم در اين سال به ولايت افلاق رفت ، و قروقلو ولد طراقلو اغلان - كه به حكم سلطان مراد ، شحنهء « 1 » آن ولايت بود ، اظهار عصيان نمود . و بعد از جنگ منهزم شده تنها به ولايت انكروس گريخت ، و قرال ، حاكم آنجا او را به قتل آورد . و سلطان روم ، برادر او را تربيت كرده حاكم آن ولايت ساخت . و ولايت بدلى به راهبرى او مفتوح شد و حاكم آنجا گرفتار گشت . و سلطان به اسلامبول « 2 » معاودت نمود .
و در اين سال سلطان محمود خلجى ، حاكم مالوه عزيمت تسخير دكن نمود و نظامشاه ، حاكم دكن استقبال كرده جنگ عظيم شد . و نخست لشكر مالوه به هزيمت رفته ، امّا سلطان محمود با دوازده هزار سوار در كمينگاه توقف كرده بود . به وقت آنكه دكنيان به تاراج مشغول شدند ، بر قلب نظامشاه حمله كرده دكنيان را شكست داد . و نظامشاه به هزار مشقت از معركه بيرون رفته به شهر بيدر درآمد و حصارى شد . و سلطان محمود شهر بيدر را محاصره نموده و نظامشاه ايلچى به گجرات نزد سلطان محمود فرستاده طلب كمك نمود . و سلطان محمود با جمعيت بسيار متوجه آن طرف شد . و حاكم مالوه چون دانست كه قلعه مضبوط است و حاكم گجرات به كمك مىآيد ، بعد از هفت روز از پاى قلعه برخاسته با غنيمت بسيار متوجه مالوه شد و از راه انكوت و ايلچپور - كه كوهستان است - به مالوه درآمد و مقدم كوهستان را به واسطهء آنكه لشكريانش را در ميان كوه آزار رسانيده بود ، به قتل رسانيد . و حاكم گجرات چون از معاودت حاكم مالوه آگاه شد ، به گجرات معاودت نمود .
احوال حاكم دهلى بعد از تحقيق در اين سنوات در سال فوت او نوشته خواهد شد .
و ملك ظاهر خوشقدم در مصر ، در اين سال پادشاه بود .
و حكومت اكثر ايران به ميرزا جهانشاه تركمان تعلق داشت .
و ابو الخير خان در ولايت اوزبك حكومت مىكرد .
هامش
( 1 ) . م : سنجق .
( 2 ) . م : استنبول .