خدمت خانان قاجار بوده است . بعضى ديگر از نسخههاى اين كتاب « 1 » همراه با « ديباچهء نكاح ميرزا مهديخان به جهت رضا قلى ميرزا » ست كه با نثرى مصنوع نگارش يافته است ولى نثر متن اين كتاب بخلاف درهء نادره و بجز آغاز فصلها و موردهايى كه مؤلف در آنها بمقدمهچينى پرداخته ساده و دور از تكلف است « 2 » .
درهء نادره داراى همان مطلبهاى تاريخ جهانگشاى نادريست و امتياز آن در انشاء مزين و بسيار مصنوع بپيروى از شيوهء وصاف الحضرة است ، و مؤلف در مقدمه ازين اثر خود بعنوان يك سرمشق انشاء ياد مىكند و پيداست كه مقصود انشاء مصنوع و پيچيدهييست كه در آن اوان ميان اهل قلم رواج داشت . به جهت همين تصنع و تكلف زائد از حدّ و زيادهروى در آوردن مفردات و مركبات مهجور تازى است كه نسخههاى خطى و چاپى اين كتاب همواره با حاشيهها و يادداشتهاى بسيار همراهست . اين كتاب ، بيشتر به صورت يك كتاب درسى در سطح بالا ، بارها در تهران ( 1271 ه . ق و 1311 ه . ق و باز ) و تبريز ( 1274 ه . ق و باز ) و بمبئى ( 1293 ه . ق و باز ) و كلكته ( 1845 ميلادى و باز ) و لاهور ( 1921 ميلادى ) بطبع رسيده است . بهترين كارى كه دربارهء اين كتاب شده رسالهء دكترى آقاى دكتر سيد جعفر شهيدى استاد دانشكدهء ادبيات دانشگاه تهرانست كه با مقدمه و توضيحات كافى و رفع مشكلات لغوى همراهست و بسال 1341 خورشيدى بهزينهء انجمن آثار ملى در تهران چاپ شد .
از كتاب انشاء يا منشآت ميرزا مهديخان نسخهء شمارهء 2058 .
Suppl
كتابخانهء ملى پاريس ديده شد و آن مجموعهييست از غالب نامههايى كه بقلم او نگارش يافته است با ديباچهء مصنوعى كه بر آن نگاشته و آن را بنام امامقلى ميرزا پسر
هامش
( 1 ) - مثل نسخهء شمارهء 790 ، 25 .Add( فهرست ريو ، ص 194 )
( 2 ) - در پارهيى ديگر از نسخههاى اين كتاب واقعهء قتل نادر و رويدادههاى عهد شاهرخ نوادهء نادر ، على شاه و جز آن تا سال 1161 هم آمده است .